Fivreldagar

Det som er -

2010-09-16T11:30:00.006+02:00

Eit år har gått, og så var det haust att. Gulnande lauv, raudnande blåberlyng, den skarpe lufta om morgonen møter kinnet som eit fjernt minne du aldri trudde du skulle gløyme. Den veike angen av røyk, den varme vissa om ungar som vaknar til knitrande omnsvarme og eit mjukt saueskinn å krulle tærne nedi når dei set små, mjuke fotsolar mot kalde golvplankar.

Det er noko serskilt med hausten; for meg er dette årstida med ein nyanserikdom større enn alle dei andre. Det er årstida for sansane - for lukter du kjenner att, melodiar av stille, fargesmakar, lukkesyn og ei kjensle som ikkje berre sit i fingertuppane, i den mjuke huda på kjakane - men ei kjensle som går djupt, så djupt som ei kjensle kan gå. Inn i det som er, det som kjem att, og det som allstøtt vil vere -

Hausten har så mange lukter, så mange angar og eimar som driv gjennom lufta. Den fuktige skogbotnen dekt av gult lauv, ein skoddegrå og mystisk oktoberdag med varm ullgenser og korg fylt av sopp. Det er dei tørre skogsvegane i solskinet, ei aning av hest og lær. Morgonen du vaknar og kjenner på lufta at vodden vil vere rima når du kikkar ut glaset; kvelden du kjenner ei var lukt av at i natt vil det kome snjo på fjelltoppane kring bygda der du bur.

Ikkje er det berre luktene som er rike og mange, det same gjeld lydane. Den kalde lufta tykkjest gjere alt så klokkeklårt og reint, som om nokon har skrudd opp diskanten og fjerna dei buldrande basstonane frå flaumane i vår og torevêret i sumar. Det er stille, fullstendig stille, berre avbrote av lyden av skjerevenger som flaksar forbi og føter som landar på løetaket. Eit eple som losnar frå greina si og dett med ein dump lyd mot graset under. Ei einsleg sauebjølle når ei morgonfrisk søye ristar av seg natta og byrjar beite. Eit lam som blæktar, så skøyrt, så nære at ein mest kunne ta lyden inn mot bringa og famne om han, vogge han; vissa om kva som kjem, vissa om det som er uvisst for oss alle.

Spurde du meg korleis hausten er å ta og kjenne på, ville eg svare deg slik: Hausten er glatte, saftsprengde søteple å plukke med fingertuppane frå den øvste greina du mest ikkje rekk, ikkje før du har strekt deg, strekt deg - og sjølv om det er på nære nippet å misse fotfestet, greier du det - gong etter gong etter gong. Den ru apalstammen, den siste veden som skal berast i hus. Hausten er varm, mjuk saueull, dampande i fjoset etter turen heim frå vodden, varm mot kjaken, mjuk mot lóvane som grev seg djupt inn i fellen, inn mot den rolege, gode sauekroppen. Hausten er regnvåte, iskalde fingrar som tek opp gjerdestolpar i skumringa, og den prikkande kjensla i varmen etterpå, hender strekte mot omnen der sumarsola brenn i lògar av bjørkeved.

Augo vil heller aldri kunne mette seg på hausten. Endringane frå dag til dag. Graset, lauvet, blomane. Fyrst dei brennande fargane, deretter falminga. Dei grøne jordene som vert moldsvarte bak traktoren, dei bylgjande, gule kornåkrane som brått står att som naken halmstubb, utan vern mot ver og vind og mørke netter.

Har du kjent smaken av haust? Åh, alle kjenner smaken av haust - ingenting er så friskt og fyldig og nærande og varmt, som smaken av haust. Det er no me skal hauste! Det er no me skal få løn for alt strev, lukke for alle bekymringar. Syrlege, saftfylde, søte eple! Mjuke, blodraude plommer. Saft og sylte, mos og gelé, pai og muffins og alt godt som er, for eit heilt år - dét skal me syte for no! Grønsaker skal opp or jorda, kjøt skal saltast og mørnast. I skogen finn me ber og på heia, i bjørkeskogen, på den løynde staden ingen får vite om, der veks gullet, det låge, bortgøymde, fantastiske kantarell-gullet.

Heime om kvelden, det mørknar tidleg no; i gangen heng dei jord- og skogsangande ullgenserane me har bruka ute heile dagen. Hunden ligg lukkeleg og søv, flat og varm framføre omnen. Det sprakar, det varmar, og frå kjøkenet kjenner du himmelske lukter, inkje mindre.

I steikjepanna ligg elgbiff og kantarell, i gryta kokar nye jordeple. Grønsakssuppa frå hagen står og godgjer seg for dei som vil ha - gulrot, purre, blomkål, lauk, erter og kål; og til dessert er det lun eplepai. For ein herleg dag me har hatt! For ei herleg årstid det er! Og så vedunderleg, velsigna heldige me er, som har alt dette.

2009-09-11T08:16:00.003+02:00

Eg har ikkje gløymt dykk.

Eg manglar heller ikkje episodar eller bilete å dele med dykk alle saman; hendingar frå eit mangslungent Herriot-liknande dyrlækjarliv i bygde-Noreg, eller bilete av dei nydelege små kjuklingane våre.

Det eg manglar, er nett. Ein verdsvev å boltre seg på. Tid også, for den del, men tida skulle eg vel funne om bylgjene frå internettet hadde nådd oss. Slik gjekk det altså å flytje ut i distriktet. Å flytje til eit gamalt, shabby (men IKKJE chick't) (muse-)hus (den soga fylgjer seinare) medfører slikt. Huset leiger me, og her er ikkje telefonliner inn (noko som fortel ein heil del - slik som at ja, det var ein gamal mann som budde der før, og etter det eg kan skjøne lever gamle menn kjedelege liv, for dei har korkje telefon som dei kan skvaldre med vener og familie med, eller internett å surfe seg gjennom verda på. Så har dei kanskje eit tun med småfugl å underhalde seg med, ein elg nedi hagen og mus som gjer sirkuskunster på kjøkenbenken, men eg seier nå som vår ven Brumm - ja takk, båe delar).

Mobilt nett har me, jøss då, me fylgjer då med, men kva hjelper det når det knapt nok er dekning og ein må springe omkring i stall og løe og ytst i hagen for å finne dekningssoner. Slike stadar har til gjengjeld ikkje straum, så då vert gleda stuttvarig.

Kva så med dette innlegget, spør du? Ah, det er Dyrsku-helg i Seljord, og alle husdyreigarar tykkjest vere så opptekne av å stelle og style både ku og geit at brunsten vert ignorert, jurbetennelsar lækjer seg sjølve og eg kan lure meg til å skrive eit lite blogginnlegg i telefontida.

Me kryssar alle fingrane for at eit småbruk snart fell ned frå himmelen til oss, at me får kopla oss på det breie bandet, og at alle sogene snart kjem ut til ålmenta. God helg!

A change is gonna come

2009-05-25T19:27:00.008+02:00

Også her, i dei små og dulde avkrokane, i dei bortløynde dalane og blant småfolka ingen andre kjenner; også her, blant ertefrø og erterbrød, mellom reisverk og panel, over nasen på sauebikkjene og under den mektig fermenterande rumen åt ei heilblods NRF-ku - er det endringar på gong.

Det sildrar gjennom skyene, det brumlar over berg; det knakar, knitrar, summar, trillar.

Småbruket er til sals.

Studia er over.

Verksemda registrert.

Flytjebilen tinga.

[www.vaga.kommune.no]

Her kan du sjå lysinga for småbruket på finn.no

NB - Les heller prospektet enn lysingsteksten (du finn ein peikar til dette på høgresida), og sjå kva hardt arbeid og det å ikkje gje seg så lett kan føre fram til.

Den som sier at eit eigedomsprospekt ikkje kan vere på nynorsk, har eigedomsmeklarane samrøystes i ryggen. Å seie jatakk og amen til det fyrste ein eigedomsmeklar fortel deg, er å skyte seg sjølv i vitale kroppsdelar. Sjølvsagt kan, og bør, eigedomsprospekt vere skrivne i den målforma oppdragsgjevaren nyttar! Såleis går dette inn i rekkja som nok eit døme på at ein ikkje må gje seg; ein lyt vite kva ein står for - og halde fast ved dette. Det er eg viss på ein vil vere glad for både her og no, og i lengda.

[Her skulle det vere ein høveleg illustrasjon over emnet eigedomsmeklarar. Men det kunne jo ikkje nytte. Difor set eg i staden inn eit bilete av noko av det aller beste denne årstida har å bjode på ;-)

http://www.flickr.com/photos/97705796@N00/3493076222/]

Om berre eit par veker, går denne vesle, umerkjelege, uvesentlege, men verkelege Verda - den Verda eg kjenner som mi, inn i metamorfosens merkverdige nestestadium.

"Farvel, Hovudstaden, hjå deg var eg gjest".

Dét fortener eit heilrøversk Ronjavårskrik!

Med ynskje om vene og vêrrike vårdagar til alle lesarar; på attersyn!

Sjela treng føde og lekamen klede

2009-03-03T09:23:00.004+01:00

Då er det på tide å syne fram produksjonen frå den siste tida.

Ullgenseren over er strikka i Àlafos lopi, vart ferdig til jol og tilhøyrer mannen i huset, men eg fekk æra av å vere modell.

Àlafos lett-lopi gav ein noko tunnare og lettare genser, og eg er svært nøgd med resultatet!

Mønsteret til både denne og genseren over kjem frå eige hovud.

Når ein går mykje og langt på ski høgt til fjells, og serleg når vêret er sers kaldt og blåsande, treng ein gode vottar. Såkalla polvottar i kunststoff kan berre ha det så godt. Det er tykke, heimespita og tova ullvottar med vindvottar i bomullsstoff utanfor som gjeld. Og ser de på storleiken her (før toving, men lell...), skjønar de kven av oss som er den som går lengst og mest på ski ;-)

Anorakk er det neste som trengst. God gamaldags bomullsanorakk som gjer at ein kan gli rett inn i eit bilete frå Johansens tur, frå fastfrosne Fram mot Nordpolen i 1895.

Same bomullsstoff vart bruka i vindvottane og anorakken, men som de ser under farga eg anorakkstoffet. Tidlegare har eg bruka bjørkebork og farga stoff på same måten som ved garving av skinn, men av ein eller annan uforklårleg grunn gjekk ikkje det då eg freista (fleire gonger) i haust. Kan det vere fordi borken ikkje var hausta på rett tidspunkt? At bjørka var for gamal? At dette stoffet ikkje tok opp farge like godt som bomullstoffet eg har bruka før? Uvisst. Endte iallefall opp med å bruke tekstilfarge.

Den 14. mars 1895 byrja Johansen og Nansen turen i lag med hundespanna sine for å nå polpunktet, men innsåg 7. april at den stutte, arktiske sumaren ikkje ville vere nok for å nå heilt fram. Dei var då på 86° 04', det nordlegaste punktet noko menneske til då hadde vore.

Tunge tider venta, men dei kom fram til Frans Josefs land der dei overvintra, og overlevde på tran, kvalross-spekk og isbjørnkjøt. Sumaren 1896 heldt dei fram sørover, og det var nærast eit mirakel då dei på Kapp Flora møtte Jackson som leidde ein britisk ekspedisjon der. Nansen høyrde menneskelege røyster og lydar, og sprang til i retninga lyden kom frå. Langt der borte såg han små menneske, og dei visste då at dei var redda. Nansen og Johansen gjekk ned og bort til dei. «How do you do?», sa Mr. Jackson.

Nansen og Johansen fekk sidan skyss med den britiske forsyningsskuta «Windward» til Nord-Noreg, og kom til Vardø 13. juli 1896, éi veke før Fram med Sverdrup til rors kom til Skjervøy.

Ragnar Kvam jr. har skrive boka "Den tredje mann" om Hjalmar Johansen, som også var med Amundsen mot Sørpolen i 1911. Denne kan eg sterkt tilrå, kanskje serleg som lydbok! Ingenting er som å høyre ei bok samstundes som ein målar, ryddar, køyrer bil, spitar eller bakar brød.

2009-02-26T15:08:00.006+01:00

Så lyt vonbrotet ut også til heimskringla forøvrig - familieauken gjekk ikkje heilt som planlagt, og det vert såleis framleis berre oss tre i heimen. Vonbrotet er stort, om ikkje heilt uventa, for er det ein ting som er sikkert når det gjeld biologi, så er det at ingenting er plent som ein trur eller ventar. MEN! Om fire månader er det løpetid att, og då spørs det om ikkje me finn tak i ein staut gjetarhund og freistar lukka på ny :-)

Elles er det Fantastisk Februar her oppe i Vinterlandet som eg atter ei gong har sett snuten mot. På kjøkenet sit eg med matbordet fullt av permar og ark som flyt - no skal resultata frå feltstudie og epidemiologiske undersøkjingar inn i tabellar, eg skal boltre meg med diagram og figurar i excel, og diskusjonen skal skride fram med sine velformulerte konklusjonar og korrekt refererte litteraturtilvisingar. Fjuh, det er jammen ikkje berre berre å skrive Fordjupingsoppgåve! (For å sitere Henning Solberg: "But, but, it isn't only, only").

Andre stadar i huset er det Revolusjon på gong - trappa i gangen er borte og ein bratt stige gjer nytta som bindelekken mellom fyrste og andre høgda - med andre ord er IKKJE svevndrukne turar ned på do klokka tre om natta tilrådelege. Elles har omnen vore borte ei stund, og i dag sette me inn ein ny Ulefos etter å ha måla brannmuren, fått ny skiferhelle under og nye omnsrøyrar på. Men trur du ikkje at det svårte på røyrane FLASSA AV etter 15 minutts fyring. Så den fine, svarte røyren står no med eit gapande, galvanisk grin midt i den fine, nymåla gangen. Då er det berre på'n igjen, køyre bil ein time for å få tak i nye, rive røyrane, få sot over alt, vaske på nytt...

Mange illrøynsler kan delast med andre for å bidra til læringsprosessar - td er det ingen god idé å pusse golv med pussemaskin UTAN støvpose på. Med mindre ein treng ei orsaking for å få vaska heile huset sitt veldig grundig. Det får ein nemleg gjort, i ein uvanleg grundig støvsuge- og vaske- og -tørkeprosess. Kvar minste krinkelkrok. Men du og du, så fint det vert etterpå :-)

Elles er det gardinsauming på gong, eg har vore så lur å ta med meg symaskina frå Oslo til Vinterheimen, og har såleis planar om å sysle noko i det små med saum, mellom anna, no når me brått fekk så GOD TID framover...

Forresten har eg kaupt meg bil sidan sist! Den må eg jammen flashe i neste innlegg. Gled dykk!

Bibliofiolen delte ei herleg oppskrift med oss førre dagen, på LAUP, og det har me kosa oss med i dag. Ferske, mjuke, med ein nydeleg anis-kryddersmak. Takk for tipset!

2009-02-15T11:48:00.001+01:00

Det vert visst stilt lenge om gongen herifrå - dagane, kveldane, helgene, vekene er fylde med alt mellom himmel og jord. Fyrst og fremst lange skuledagar og skriving av hovudoppgåve (er det ikkje det eine, så er det det andre, og er det ikkje saueoppgåve, så er det team-/leiingsoppgåve, kursrapport eller journal). I tillegg er det mange og hektiske freistnadar på å nyte og nytte vinteren og snøen medan han enno er her, treffe vener medan eg enno er her, utnytte Oslo medan studenttida enno er her - osb, osb. I tillegg har me i det små byrja førebu oss på at det kanskje, vonleg og truleg kjem nokre nye, små familiemedlemer etter kvart; som ein del har fått med seg var Vispi så heldig og fekk vere på kjærleiksferie i Solør i jola, og i slutten av februar bør både heim og folk vere fysisk og mentalt klare for eitpar intense småbarnsmånader.

Elles tenkte eg å vise nokre glimt frå kor fint det er i ferd med å verte i Huset! Snikkaren har vorte 50/50 snikkar og målar, og har etter fleire månaders iherdig innsats vorte ferdig med heile 2. høgda. No er han i full gong med gangen nede - det skal ny panel på veggane, denne skal målast, trappa skal rivast og fiksast og målast på nytt, og golvet skal slipast og få ny overflatebehandling. Er han ikkje flink?! Eg tykkjer nå han er heilt super :-)

Her ser de bilete frå eitt av soveroma oppe - artig å sjå kor forandra eit rom vert med nye fargar!

2009-01-24T12:53:00.011+01:00

"Denne bloggen investerer i og trur på NÆRLEIK - nærleik i rom, tid og tilhøve!

Desse bloggarane er uvanleg sjarmerande og søte, og føremålet er å finne og å vere vener.

Dei er ikkje opptekne av utmerkjingar og sjølvhevding.

Me vonar at når banda frå desse utmerkjingane er knytte, vil endå fleire venskap ha vorte skapte.

Ver god og gje noko ekstra merksemd til desse!

Gje utmerkjinga vidare til nye bloggarar som så må velje seg 8 mottakarar, og legg ved denne teksten i utmerkjinga deira"

Tusen takk, Lilledora!

Eg vil gje utmerkjinga vidare til

og sjølv om dei har fått denne før, vil eg heidre Bibliofiolen, Lilledora, Høvleri og Skravleri og Landsliv, som eg fylgjer med på bortimot dagleg :-)

For leenge sidan fekk eg ei utfordring frå Astrid, og det er på tide å fullføre oppdraget!

4 jobbar eg har hatt:

1. Alt-mogeleg-person heime på garden, frå og til i mange år.

Her er det mykje ulikt i arkivet, men eg hadde serskilt ein del suksessfylte periodar som lukar i epleåkren (jordeple), der meldestokk og kvassdå måtte bøte med livet, i tillegg til vassarve, balderbrå og kveke, forbaska kveke med lange og djupe røter. I tillegg gjorde eg det skarpt som vedtransportør. Lesse opp hjulbora, trille opp løetroppa, tøme lasset i vedskjolet. Trille nedatt. Lesse opp hjulbora, trille opp løetroppa, tøme lasset i vedskjolet. Trille nedatt. Lesse opp... For kvart x'te lass hoppa eg sjølv inn i vedskjolet, og sat der og lodde veden kring veggjene, så det skulle verte betre rom.

Eg kunne nok skrive ein heil epistel om ved og ymse psyko-sosiale meiningar omkring emnet, røynsler med og forklåringar om - td korleis vedarbeid utviklar evna til formsans (å lø eit godt la er ei høgverdig kunst!), og korleis det å stå i skogbrynet med ein stor haug vedbrandar som gradvis utviklar seg til eit langt, breitt og høgt la, utviklar tolmod og evne til å gle seg over at også det som tek tid og tykkjest vere i det små, etter utrøytteleg innsats gjev noko stort. MEN, når det er sagt - det finst veldig mykje som er meir gama enn å lø ved, og eg er lukkeleg over å halde i lag med ein kar som er så glad i, ivrig og flink til å skaffe ved til huset. Eg elskar nemleg å fyre ;-)

2. Omvisar for Setesdalsmuseet.

I fleire somrar har eg dagleg ikledd meg min finaste stas og stått som eit symbol på det Norske, det Tradisjonsbundne og Ekte, i svalgangen i loptet eller på den ovstore hedda som Åsmund drog heim med ein annærings fole. Ein sunn, norsk ungdom, med eit forunderleg målføre, i folkedrakt, ved rokken, i eit solbrunt og regnbarka tømrahus frå 1500-talet...

Hihi, kva må vel turistane tru, dei overengasjerte nederlendarane, dei mutte franskmennene og dei snodige tyskarane. Trur dei at me er sånn?! Eller telemarkingane, som eigentleg kan alle sogene best sjølve; eller sørlendingane, som berre smiler unødvendig breitt og tenkjer "Åherliland, å såsøtogflinkogsåspennende de e me kultur"- på ein slik "klappe-hunden-på-hovudet-måte", og legg til for seg sjølve Takk og pris for at me ikkje bur i denne avkroken.

3. Ute-vedlikehaldsarbeidar for kommunen i Avanduse, Estland.

Ja, altså. Det er greitt nok å rake grus med jernrive. For å få det flatt og fint. Det er greitt nok, ei stund. Det er greitt nok dersom det er innkøyrsla som skal jamnast. Eller hage-gangane. Det er ikkje like greitt når det er ein heil fotballbane. Når det er 40 grader i skuggen og fotballbanen ligg i sola. Når det ligg daude og inntørka froskar ut over heile banen, som ein må plukke opp og kaste bort. Men bortsett frå dét, var det fint! ;-)

4. Budeie.

Jamfør sunn, raudleitt norsk ungdom, med blondt hår i fletter, skaut og spit og ein liten geitelokk på lur. NUVEL. Eg var iallefall til fjells, i Lesja, og det var i allefall geiter. Mange geiter, store og små, gamle Lykle, Svartbakarova og lisle Snjofrisk. B-gjengen, kjea som støtt saboterte når geitene skulle i hus om kvelden. Dei hadde utspekulerte glimt i augo, og var sjølvsagt heilt uråd å verte vond på, for dei smelta dei kaldaste hjarte når dei kom og stanga mjukt i mot låret og kika opp på deg med dei djupaste brune, mjuke augo. Eg var ein månad til fjells, åleine, med ei kasse full av bøker, nok av garn, batteri til radioen, havregraut til frukost, fuglesong til kvelds, ein vakker natur, og ein heil flokk med dei flottaste, beste vener ein kan tenkje seg.

Ja, så var det jo Vandraren, då, han var der jo au. Akkurat då. Akkurat der. Meen, det er ei anna soge ;-)

4 filmar eg kan sjå oppatt:

1. Ronja Røvardotter

Ho er Helten min! Og så hestane, då! Og røvarsongane! Og Birk Borkason. Og Vargsongen. Og "vaffo då, då?", og hola i skogen, og Lovis' brød, og Skalle-Pers' glädjesalut, og vårskriket, og eg berre elskar den boka, og den filmen, gong etter gong.

2. Anne of Green Gables

Prince Edward Island. Gule, bylgjande sanddyner mot eit blått hav, raud jord og grøne skogar. Kornåkrar, løyndomar i skogen, vakre hus med høge, spisse gavlar og porch med gyngestol. Hesteskyss til butikken, kyssebærvin, kjolar og The White Sands' Hotel. Matthew og Marilla, og The Lady of Shalot.

3. Pride and Prejudice

BBC-produksjonen sjølvsagt, kom ikkje med filmen frå 2006. Det skal vere Colin Firth og Jennifer Ehle. Dette er ein roman, og ein film med så mange detaljar og finurlege vendingar at ein er nøydd til å sjå han fleire gonger for verkeleg å ha sett filmen.

4. Elina, Mother of Mine, Som i Himmelen, Grabben i graven bredvid - fordi svensk film er bra!

4 stadar eg har budd:

Valle i Setesdal (Heimlandet Barndom)
Rissa (gjekk eitt år på Fosen folkehøgskole)
Kongsberg (arbeidde på Kongsberg Dyreklinikk)
Oslo (student. 6 år. Ferdig. Snart.)

4 tv-seriar eg likar:

Der ingen skulle tru at nokon kunne bu
Norge Rundt
Desperate Housewives
Grey's Anatomy

Sjølvforklårande! ;-)

4 stadar eg har vore på ferie:

1. Trondheim.

Mormor, Englemat, Lamoparken (bade i fontena), brus, tanta mi som budde i eit høgt hus, Jungelboka-tapet på veggane, puss-puss-så-får-du-en-suss, Olaug med sjokolade i kjøkenskåpet, "inni huket", Mitt skattkammer, gå på café, ny My little pony, store syskjenbarn, Glamour, den koselege stemninga når ein ligg og skal sove og høyrer mamma og Mormor tale saman på stoga, med trafikklydar frå gata, teiknebøker i skåpet, varm sjokolade i porselenskoppar, Ankerstokk og Kaffebrø'.

2. Moisanden Camping.

Eg hugsar ikkje nøyaktig når eller kvar, anna at det var ved Grimstad og at det truleg er den fyrste ferien eg hugsar, som ikkje gjekk til Trondheim eller til fjells. Eg hugsar at det var sumar, me låg i kombicamp, eller var det telt, det lukta i allefall jordslag, det var ei strand, det var min fyrste vassmanet, og så hugsar eg at eg fekk ein ven. Ho var nokre år eldre enn meg, me bada saman, og ho var veldig snill :-)

3. Island og Færøyane.

Sauene og hestane, fyrst og fremst. Det irrgrøne graset som går frå hav til fjell. Dei endelause lavamarkene. Eventyret i å bade i svovelangande, dampande kjelder ute i ein regnvåt og iskald sumardag. Fuglelivet, vulkanane, Thingvellir, Snorre -

4. Prince Edward Island.

Ja, det er faktisk sant. Og tru ikkje at begeistringa vart mindre av dét! Nei, tvert om. Det er ein vakker, harmonisk stad, med sereigen musikk, nydeleg mat og herlege menneske.

4 vevsider eg er innom kvar dag:

1. Eposten min

2, 3, 4. Ei rekkje bloggar...

4 stadar eg ville ha vore no:

I snø og granskog, med ski på føtene, ein glad og sprek, svartkvit hund langt der framme i løypa, og ein smilande, lukkeleg skiløpar ved sida av meg. Med bitande kuldegrader i kjakane, skumring gjennom skogen, og ein minkande måne på skrå høgt, høgt der oppe. Ikkje ein lyd, ikkje ei lukt, ikkje anna enn snø, ski og granskog.

I den mjuke, djupe øyrelappstolen framfor peisen, med katten malande i fanget og Vivaldis Vespri solenni per la festa dell'Assunzione di Maria Vergine veikt, veikt i bakgrunnen. Stearinljos, ein stor kopp nytrekt WuLong-te, og den nye boka til Anna Gavalda. Lang kveld, og inkje bokmerke...

Heime på kjøkenet, med alle dei kjære, gode venene samla kring det velbrukte, gamle langbordet. Angen av nysteikt brød, varmen frå vedkomfyren og den livgjevande grønsaksuppa. Alle opprømde, raude i kjakane etter friske timar i frosten, hundane slappe, lukkelege, med glippande augnelok. Billie Holiday, bordeaux, kvitlauk, lått og skrøner og ein stor bunt timian frå hagen.

I ei lita engelsk cottage med stråtak, i ein overgrodd rosehage sør i England, med bylgjeskvulp i øyro og hagen full av småfuglar, ekorn og late kattar. Hestar og sauer på andre sida av steingjerdet, ei nybryggja kanne engelsk te på bordet, og ei korg ved sida av meg på hagebenken - full av gode, romantiske romanar og strikketøy :-)

4 bloggar eg sender utfordringa til (dersom dei har lyst!):

Landsliv
Torunn
Ragnhild
Torill

2009-01-22T13:55:00.001+01:00

Vinteren er kald, kvit og kunstnerisk i ei innlandsbygd på austlandet, her dokumentert ved gjestefotograf og kjærast, kjent under kunstnarnamnet Nahoj ;-)

I Oslo derimot, er vinteren...nei, forresten, det har de ikkje lyst til å høyre om. Ingen positive skildringsord eller superlativ i den samanhengen, det kan eg love. Mykje snø, mykje folk, mykje bilar og lite brøyting, kombinert med påfylgjande mildvêr - uheldig, uheldig. Njot det, de som bur i små grender og bygder, i skogbryn eller på bakketoppar utover Vort Vidstrakte Land.

2009-01-12T12:40:00.010+01:00

Dei siste seks åra har handarbeidet berre vore eit kvelds- og fritidssyssel, ei avkopling og noko eg snik meg til når eg kanskje ikkje eigentleg har tid til det, fordi eg tykkjer det er så gama. Men det var ei tid då dagane skulle nyttast til handverk, og både dagar og kveldar var fylte med garn og trådar, rokkar, vevstolar og store kjelar med dampande plantebad. O lukke.

Fosen folkehøgskule. Eit år fylt med naturmaterialar, åfjordsbåtar, økologisk gardsdrift, bålfyring, badstoge, musikk, stjerner i augo, peparmyntete, segling, utegangarsau, plantefarga garn, jord under neglane, borkefarga anorakkar og menneske med tjøre- og harpeislukt i håret.

Eit heilt år til å drive med gamle handverksteknikkar innan ull, skinn og vev. Betre kan det ikkje verte. Og det året vart ei slags kuliminering av noko som har fylt draumane og dagane mine langt attende i tid - det som støtt har vore der; sauene og den varme, mjuke, solskinsangande ulla deira.

Ein kvar spinnar bør ta vare på den fyrste garnhespa si. Slik ser ein verkeleg utviklinga! Dette er mi, med såkalla unikt og sjarmerande garn :-)

Å spinne lærde eg veldig gradvis.

Då eg var lita; 6-7 år kanskje, hadde eg såå lyst på sokkar frå ulla til sauen min. "Gome," spurde eg så snilt eg kunne, "Gome, kan ikkje du spinne gån og spite leistar av ulla åt sauen min". Sjølvsagt ville Gome spinne, for Gome var Verdas Snillaste, slik bestemødre gjerne er. "Men du titta, du kan kaire", sa Gome, og så lærde ho meg å karde ulla slik at ho vart luftig og lett som ei sky, ho lærde meg å plukke ut rusket frå skogen, å snu kardane slik at ulla bytte plass på eit nærast mystisk vis, og ho lærde meg å lage dei finaste, jamnaste rullane slik at det vart lett å spinne.

Lærde det gjorde eg ikkje då, det tek månader og år før ein kan det, men ho synte meg korleis det skulle gjerast, og ho synte meg at det å lage noko sjølv, det er då inga sak, om ein berre har vilje og tolmod til å lære. Og gjennom desse leistane, lærde eg at det er ingen ting som er så fint, som å ha noko ein har laga sjølv.

For born gjev dét sjølvtillit, det gjev glede, det gjev ynskje om å lage meir, og ikkje minst gjev det evna til å forstå kvar ting kjem i frå, korleis alt krev arbeid for å verte til, og kor viktig det difor er å ta vare på det ein har.

Den fyrste huva mi av heimespunne garn.

Den kvelden skulle eg lære å strikke mønster, men var så ivrig og greidde ikkje vente så eg tenkte: "Det kan vel ikkje vere så vanskeleg, eg tek vel berre brun tråd der det skal vere brun og kvit der det skal vere kvit?!" Og slik var det! Alt garnet vaskar eg berre i lunka vatn med olivensåpe, så ein del av lanolinet vert verande att. Såleis vert plagga vassavstøytande. Denne lua har vore med på mang ein grå og våt haustdag til fjells i saueleitinga, og våt i håret vert ein aldri! :-)

Mor mi kunne også spinne, og nokre år seinare hjelpte ho meg i gong med sjølve rokkinga :-) Koordinering er inga enkel sak, som mange ferske spinnarar og pianospelarar har røynt, og difor trakka ho på pedalen for meg, medan eg konsentrerte meg om tråden.

Det gjekk endå nokre år; rokken var stundom framme, og andre tider løynt bort på eit bakrom i fleire månader om gongen. Men då eg som 14-åring laga meg 4H-oppgåva "Sauen - meir enn mat" og var med på eit spinnekurs skipa til av Bondekvinnelaget i bygda, det var då det verkeleg tok av.

I denne perioden fekk eg meg også to angorakaninar, og utvida spinnespekteret frå saueull - høvesvis kortfibra frå dala og den lange, relativt ulike fiberen til spælsauen, til også å omfatte den himmelske kaninfiberen. Ingenting - eg seier det gjerne på ny - ingenting er så mjukt, så varmt, så kvitt og så nydeleg som garn spunne av angoraull.

Øvst frå venstre: To nøste spælsaugarn (to-tråds), ulike naturfargar. Stort nøste: Uvaska dalasaugarn (ein-tråds). Nedst til venstre: Vaska garn, tunt to-tråds frå dalasau. Eitt nøste frå utegangarsau, og to nøste angoragarn, høvesvis tunn og tykk kvalitet (båe to-tråds).

Då eg kom til Fosen i 2001, var det såleis ikkje for å lære å spinne, eller garve skinn, eller plantefarge, for alt dette hadde eg alt prøvd på heime i fleire år. Det var for å få tid til dette, for å få bruke tida til dette. Eg tenkjer likeins i dag: Tenk å få bruke eit heilt år, på berre å spinne, plantefarge, veve, strikke, garve, og drive med trearbeid. Reinspikka lukke, det er dét det er.

Bakside av sjal

Eg veit ikkje kva det er, men det er vel likeins med alle intense interesser, anten det er sport, sjakk, sirkus eller song - ein har funne sin stad i verda, ein meistrar, ein utviklar, ein oppnår. Ein kjem i flytsona, og tida berre flyg.

For meg er det å spinne rein meditasjon. Det å lyfte på garnet i plantefargingsgryta er tusen gonger meir spennande enn å sjå på fotballkamp. Lukta av varm saueull er betre enn lukta frå alskens franske, fine flakongar.

Det er nært, det er ekte, det er som mold og haustrått lauv i skogen, som nevra frå ein krokete fjellbjørkelegg, det er sjølvaste kjernen i det som er.

Nytt år

2009-01-04T14:14:00.008+01:00

Så er jole- og nyttårsfeiring over for denne gong, og me er i gong med eit nytt år. Eit heilt nytt, kvitt og kaldt år, fylt av reine, ubrukte dagar. Så mykje som ventar, så mykje som skal hende. Ein del er planlagt, ein del er kjent. Men mesteparten ligg enno løynt for oss.

Dette vert eit år med ekstra mykje nytt og spennande for meg og dei ikring meg - heilt sidan eg kom til Oslo for å studere i 2003 har dette årstalet, '09, stått føre meg som ei høg, lysande stjerne der oppe. Juni '09, seks år etter at eg tok til som student på Noregs Veterinærhøgskole i Oslo, er eg ferdig. For min del vert det som å leggje attom seg ein æra, ein epoke. Og samstundes byrje noko nytt, noko svært nytt, og svært spennande. Dette tenkjer eg mykje på, og det har vorte sagt mange gonger no i jola: "Skal tru kvar me feirar jol om eitt år?!" Skal tru kva som hender, skal tru korleis det går. Men, som me seier - den tid! Fyrst skal dei siste fem månadane som student gjennomførast, hovudoppgåve skal skrivast og den siste kunnskapen frå NVH bankast inn i skolten.

Me har hatt ein god joleferie heime, med det som høyrer med. Hente joletre i skogen lislejolepdagjen, pynte det om kvelden. Lage peparkakehus! For fyrste gong, måtte jo vente til den husbyggjarkunnige var med. Laga fyrst 1:1-modell i papp, og baka og steikte så med stor varsemd og omtanke.

Å setje i hop delane med brennheit knekk var ei ny oppleving - dette var jo rett og slett helseskadeleg verksemd! Me brende oss båe, men har nok gløymt alt og freistar på nytt att neste år...

Ei anna røynsle me gjorde oss var at melisglasuren IKKJE må vere for flytande, då dette gjer husfasaden noko meir trist enn ynskjeleg...

Det var ikkje berre tradisjonelle joleaktivitetar heime på garden - siste dagane og tida før kyrkjeklokkene ringde jola inn var to av oss nemleg travelt opptekne inne i garasjen. Porten var attleten, radioen song, det var ljost og fint, og far min hadde streng beskjed om IKKJE å kome inn. Aller siste førebuingane måtte me gjere jolekvelden - etter maten, før pakkene. Då kledde eg av meg den vesle svarte og smatt inn i stillongsen, joggebuksa og boblejakka mi, og konstaterte noko seinare, då eg stod med skiftenøkkelen i handa, at eg truleg - nei heilt sikkert var den einaste seks-og-tjuge-år-gamle jenta i Noreg som klokka 18.30 jolekvelden stod ute og skruva på ein avrettar.

For det var ein avrettarhøvel det heile dreidde seg om. Ein solid og gamal, velbruka jernreidskap - noko sliten i utsjånaden, men stødigare og betre enn moderne lettvektarar. Dette var gåva frå mor mi, meg og kjærasten, til far min som hadde rundt jubileum tidlegare i desember. Han er ein ivrig og flink hobbysnikkar, og hadde lenge irritera seg over den nye, men dårleg fungerande avrettarhøvelen han kjøpte for ein del år sidan. Kjærasten fekk fatt på denne gamle Eskilstuna, me frakta han bakpå bilen heim til jol, lura på kjettingar på traktoren og køyrde høvelen inn i garasjen medan far min var på arbeid - og bruka sidan fleiredagar på å pusse, måle, smørje og stelle. No står han på plass nede i fjøset, snart klar til bruk på nytt tre som skal høvlast og klargjerast for ymse snikkeri.

Før:

Etter:

Mellom jol og nyttår spende me på oss skia og fôr til fjells, kjærasten og eg. Eg var lukkeleg fersk eigar av eit par skifeller, og dei brattaste bakkane gjekk etterkvart (når formen steig... ;-) som ein draum. Tusen takk! KVIFOR, spør eg, kvifor bale seg opp bratte bakkar på bakglatte ski, når ein kan gå rett opp som ei Prinsesse i Snøen. Nedover gjekk det også noko seinare enn før, og det passar meg midt i blinken.

Bua vår ligg ved eit vatn på kring 1000 meter over havet, og her fekk me ein roleg og fredeleg overgong til eit nytt år. Ingen saluttar, ingen eksplosjonar eller pengar opp i røyk - berre god mat, varm bu og triveleg selskap, saman med radio, bok og kortspel.

Eg vil avslutte med gode ynskje for det nye året til dykk alle - måtte fredelege dagar, glede og lått, godt samvære mellom menneske, nyttig og gjevande arbeid og god helse gjere 2009 til eit år me minnest med glede.

2008-12-14T21:27:00.004+01:00

Når hovudet er tvangsstappa fullt av paragrafar, rygg og nakke stive og støle etter mangfaldige timar framføre dataskjermen og motet byrjar svikte sjølv om målet stadig nærmar seg - då er det godt å ha ein ivrig og logrande liten hund som så snilt bed "Vil du ikkje vere med ut ein tur og leike i snjoren?", og ein kjærast som finn fram ein ekte fakkel og tek meg med nord i skogen der det openberrar seg ein lavo - med tørr bjørkeved, granbar og reinsskinn.

Ein liten time ute i snjoren, i mørket og bålrøyken, og med underlege fenomen-observasjonar - det gjev attende piffen og livsgleda og SNART vert det joleferie og ALDRI MEIR EKSAMEN.

O lukke :-)

2008-12-10T19:32:00.001+01:00

Vinteren er no verkeleg her, med mørke og kyl, skarpe stjernekveldar og glitrande snøsolkrystalldagar. Kveldane byd på fyring i omnen, stearinljos og store koppar varm krydderte - men også friskt raude kjakar og glede ute i det fri.

I går var me reine polarfararane då me gjekk etter posten, med skinnluer og kanadasko, rim i augnevippene og 23 kalde kring nova. Det er så stilt og fredeleg her nede ved elva, berre fuglar og rådyr og ein snjobrøytar i ny og ne. Men då me gjekk for å bere inn to-tre vedfang her om kvelden, trur du ikkje me møtte på ein snodig skapnad plent der, i vedskjolet!

Ein liten luring såg det ut til, med raud ullhuve, reinsskinn og snøgge, små steg bortover mot skogen. Det er godt å vite at nissane enno held ut i fjos, løer og skjol, slik at også småfuglar, trauste hestar, varme, trygge kyr og snille sauer får noko ekstra omsut og godt no når året er på sitt mørkaste og kaldaste. Alle gardar treng ein nisse, ein flokk småfuglar og eit og anna rådyr over tunet -

Fivrel i frost

2008-11-27T19:23:00.009+01:00

Det er ikkje mange fivrel å sjå på denne tida av året.

Det er november, det er mørkt, det er kaldt (i alle fall relativt kjøleg, det skulle vore kaldt, men det er det sjeldan i denne "forunderlige by som ingen forlater før han har fåt mærker av den"), og det er ingen blomar å drikke nektar frå eller friskt grøne lauv å kvile vengjene på når sola står høgst på himmelkvelven. Dei einaste fivrela ein ser er brune og sprø og flagrar viljelaust i ein kald og kraftig kastevind; det er halvt ihopkrulla lønelauv, det er dauden utan sansar utan kjensler utan liv.

Lat oss likevel, eller kanskje nett difor - dvele eit lite grann ved desse vedunderlege skapningane.

Fivrel. Fjärild. Sommarfugl. Butterfly.

Dette er på ingen måte ein fugl, eller ei fluge - det er nærare bestemt ein liten personlegdom i riket Animalia, rekkja Arthropoda (leddyr), klassen Insecta og orden Lepidoptera.Det finst over 120 000 skildra artar av fivrel, og dette er såleis ei av dei større gruppene mellom insekta. I Noreg har ein funne meir enn 2000 fivrelartar. "Dagsommarfuglar" er dei fargerike, dagaktive insekta dei fleste kjenner som fivrel, og av desse har me mindre enn 100 artar i Noreg.

"Ved sida av dei fargesprakande og vakre dagsommarfuglane høyrer òg mange meir nøytrale og ofte natt- eller skymingsaktive artar til sommarfuglane. Desse «nattsvermerrane» eller «mòlen», som dei ofte blir summerte som, utgjer hovudvekta (92 %) av sommarfuglane, men er ikkje rekna som noka naturleg gruppe" (frå wikipedia)

Sjå på denne: Fivrelside på nett - observasjonar, fakta, galleri og flygetider.

Eg går ut frå at de kjenner til dei fantastiske arbeida til Eric Carle? I denne samanhengen tenkjer eg sjølvsagt spesielt på "The very hungry caterpillar." Frå dei fargerike teikningane i denne boka er det nok mange born som har lært seg kva metamorfose er, og kor fantastisk det er at ein larve kan verte til eit fivrel! Boka er nemleg omsett til 46 ulike språk, og finst i ei rekkje utgåver, i storleikar heilt ned til dei som har sider av tykk papp og små, små bokhungrande born kan leike seg med.

Carle har laga ei rekkje flotte bøker som både små og store kan gle seg over; eg kjenner at det kriblar i bok-organet mitt (det må vel vere hjarta?!) når eg ser omslaga på bøkene hans, og får ein nostalgi i sinnet som på same tid er vemodig og lukkestemd. Det finst så mange gode og vakre barnebøker der ute! Eg tenkjer Wenche Øyen, Oddmund Hagen, Beatrix Potter, Leo Lionni, Mette Newth, Max Velthuijs, berre for å nemne nokre bitte, bitte få. Men no har eg kome reint ut av det her. Berre ein siste ting - eg fann jammen ei bok av Hr. Carle eg aldri har lese, og som eg no offisielt ynskjer meg til jol: The lamb and the butterfly. Kva kan vere meir midt i blinken?!

Også saumen min har vorte påverka av dei sterke tendensane til lepidoptera. Dette er ein liten lurkik på eit seinare innlegg, som inneheld tråd og tøy og filosofering over kor flink ein kan vere til å disponere kveldstida si når ein ikkje har fjernsyn, er åleine heime, det regnar, er mørkt og radioen har mange fine program på www.nrk.no/radio

Inger Hagerup har skrive dikt om fivrel. Det same har Wergeland. Eg saknar derimot nynorsk fivrel-lyrikk, då eg ikkje kan anna enn å tykkje at nynorsk er så fint i dikt, og at fivrel er eit mykje vakrare ord enn sommerfugl.

Ein annan som har skrive om fivrel, om enn på ein mindre romantisk-naiv måte, er Gert Nygårdshaug. Visste de at han har ei av dei største fivrelsamlingane i Noreg? Eller at den kjende boka hans Mengele Zoo handlar om nettopp fivrel?

Eg har vore så heldig å fengje pakke i posten, juhu! Det er allstøtt så gama. Serleg når pakka kjem frå Bibliofiolen, for ho set i hop dei beste og gamaste pakkene eg veit om :-) Gjennom det siste året har det, merkeleg nok, byrja dukke opp fivrelting blant det meste eg får frå den kanten. Td vart det fivrelmuffins og fivrelserviettar i eit selskap her tidlegare i haust. Mest alle bileta i dette innlegget er henta frå det som har kome frå den kanten.

Det øvste biletet på bloggen i dag syner eit av dei venaste hand- og menneskelaga fivrel eg har sett, og eit slikt går eg med på kåpa mi kvar dag. Det kjem frå Hasla, ein flott sylvsmedverkstad og -butikk som held til i hjarta av Setesdal, men som i haust har opna ei flott avdeling midt på Grünerløkka her i Oslo. Eg vil oppmode alle om å ta turen innom denne stilreine, moderne og samstundes tradisjonsrike verksemda. Der kan du au lese Setesdølen og kaupe "leistar spita av gome" :-)

Med ynskje om ei god helg, og oppmoding om å njote siste novemberdagane.

Kva er vel betre då, når det regnar og blæs og er mørkt og fælt, enn å sitje inne framfor peisen, med varm kakao og lydbok og den eller dei ein er aller mest glad i tett inntil under ullteppet. For det er enno lenge til jol, livet er stutt, ting har me nok av og huset er mest koseleg når det er passeleg rotete; enkle gleder og kos er det som skal til for å gjere dagen fullkomen. Varme, gode tankar til dykk alle! :-)

Saum

2008-11-12T20:30:00.006+01:00

I heile vår gjekk eg og ynskte meg symaskin.

Grunnen til det var nok delvis den grenselause inspirasjonen eg fekk av å nyss ha byrja lese bloggar, denne merkelege aktiviteten som får deg hekta og avhengig på 1-2-3, kombinert med eit uimotståeleg ynskje om å gjere noko anna enn å heile tida lese pensumbøker og skrive faglege notat. Eg hadde så lyst til å lage noko, skape noko, få fram noko nyttig!

Overgangen har vore hard, frå eit svært kreativt og praktisk år med all slags handverk på Fosen folkehøgskole; spinning, strikking, nålebinding og veving, garving av skinn og trearbeid - til studiekvardagen i Hovudstaden. Det er vanskeleg å drive med plantefarging på ein liten hybelkomfyr; for ikkje å tale om feittgarving av skinn og koking av borkelåg i timesvis. Takk og pris for det mobile handarbeidet - spitet mitt og nålebindinga er stort sett med over alt. Men no byrjar studiet nærme seg slutten, mitt umedvite indre sansar at Livet skal atter en gang forenes med mitt legeme og min sulteforede sjel, og eg har difor byrja vakne til att.

Eg har td koka bjørkebork på komfyren - men må vonbroten innsjå at einskilde kunster kan ha gått tapt i teoretiseringsprosessen av hjernen min, for det kvite anorakkstoffet vert ikkje brunborka og eg veit ikkje kva eg gjer gale. Fosen-anorakken min er nemleg gyllen bjørkebrun og meir om den sidan.

Mor mi var fornuftig, som ho plar vere, og sa: "Men Fivrelet mitt, trur du no det er så lurt at du skaffar deg symaskin nett no i vår, du som har dei kliniske eksamenane dine rett rundt tre-fire månadshjørner og alt? Trur du ikkje at du heller vil kome til å saume enn lese då?"

Så sant, så sant. Sjølvsagt hadde ho heilt rett. Og klok som eg er (klok av skade eller klok av medfødd, arveleg vet, det veit ingen) - venta eg. Eg bia. Og las. Og tok eksamen. Men då eg ein vakker dag i august fylte år og stod med hendene i gjærdeigen og gledde meg til selskap med fine serviettar og te og sjokoladekake og alt som i verda vakkert er - veit du kva som hendte då? Eg fekk den gåva eg hadde ynskt meg så lenge - ei symaskin! Ei Husqvarna Viking som kom i posten frå Ål :-)

Og då er det klart ein vert inspirert! Og får så mange idéar og tankar og planar, og sjølvsagt les ein ikkje den store, tunge, tykke pensumboka DÅ, så takk og pris for moderleg innsikt i vår.

Slik fekk eg høve til å gjere meg kjend i Oslos stoffmiljø.Me talar Grønland, me kviskrar om Tøyen og sms'ar om (og det skulle du kanskje ikkje tru) Riddervolds plass i Homannsbyen. For byen er full av stoff. Flotte stoff! Sikkert mange slags stoff, som alle gjev rus på kvar sin måte - eg var i alle fall i tøystoff-rus, der eg farta mellom kråmbuene og kaupte stripete stoff, gamaldags stoff, vakre shabby chic-stoff og fantastisk artige dyrestoff.

Kven kan vel stå i mot det sjarmerande hundestoffet de ser her øvst?! Ikkje eg. Dét vart til ei hendig lita A4-notatbok-tilpassa veske til ei hundeelskande veninne.

Ei anna veninne er system-frik som meg (ORDNUNG - i det minste når det høver...), og kva anna får ho vel då enn eit snilt (vallemål), nett (trøndersk), hendig og søtt (oslosk reklamemål) strikkepinneetui. Ei sneise-seng! Her ligg 2,5 - 3,0 - 3,5 osb fint på rekkje og rad og søv sin søte sneisesvemn, medan dei drøymer om intime omgangar med alpakka, mohair og god, gamaldags, ru ull.

Det vert mykje prøving og feiling for ei som aldri har lært meir saum etter at symaskin-sertifikatet var unnagjort i tekstilen (faktisk er eg ikkje viss på om me hadde dette ei gong, eller om eg berre har adoptert idéen frå andre sine soger...). Eg er flinkare med vicryl 2-0, nålehaldar og levande vev enn med symaskina iallefall - men med ein del meir trening skal du sjå eg får like sirlege uttrykk i tøyet mitt, som kattane har under buken når dei har vore inne og fått fjerna eitpar eggstokkar og anna stæsj ;-)

Fargesyn

2008-11-09T13:54:00.008+01:00

Eg likar best jordfargar. Naturfargar. Sauefargar. Brune, grå, svarte tonar; lanolinkvitt og fjordingfarga, mosegrønt og lyngraudt. Og det ser ein lett, anten ein tek ein kikk i klesskåpet eller garnutvalet mitt.
Og lagar eg meg eit plagg i kombinasjonen ull og naturlege fargar - den brune islendaren til dømes, så kan du vere viss på at eg går med det så å seie dagstøtt. Eg har sagt det før, og eg vil seie det mange gonger att: Ull er gull.

Men det kan jo vere gama å freiste noko ANNA stundom au. Tenkte eg. Og skulle prøve meg på Fargar. Det fine med natur- og jordfargane, er at alle passar saman. Nyansane høver i hop, det vert harmonisk og fint uansett. Slik er det ikkje med andre slags fargar, og eg var spent på kva utfallet ville verte, då eg - i løpet av tre ulike garnbutikkbesøk, skaffa meg dette garnet.

Det er fleire veninner av meg som har gått med fine, store, kule magar i haust, og slik kom Askelad-garnet til å verte små barselgåver som snart skal sendast av stad. Og sjå her - er det ikkje utruleg, kor ulike uttrykk dei same fargane, i ulike kombinasjonar gjev? Den ljose blå, asurblå er felles i alle, og kombinert med høvesvis mørk blå, mørk grøn og ljosegrøn.

Det vart ei god røynsle og fine små luer, så eg tenkjer det vert både brune, grå, raude og blå tonar i garnhylla framover.

Kjensla av Haust

2008-11-02T15:13:00.006+01:00

Ute var det mange minusgrader og snøen låg som eit kvitt dekke over grasstubb og steinar. Skumringa byrja alt i firetida, og det var ikkje lenge før det var heilt mørkt utom glaset. Men inne var det godt og varmt, i omnen spraka det godt frå den tørre bjørkeveden, talgljosa lyste opp i glaskarmen i kjøkenet og kjensla av Haust fylte alle krokar. Berre ein ting mangla: Eplekake! For det vert ingen retteleg fredagskveld i slutten av oktober med mindre ein har lun eplekake og rykande varm krydderte!

Bibliofiolens Spesial: Rom og rosinkak' med eple

Legg 100 gram rosiner i ei skål og ha over 4 matskeier rom.

Kutt opp 4 store eple i båtar.

Rør 150 sukker og 150 margarin kvitt, og ha i to egg.

Vend 150 gram sikta kveitemjøl og 1 ts bakepulver inn i røra.

Legg halvparten av deigen oppi godt smurt form.

Fordel eplebitane og rosinane oppå, og legg så resten av deigen over.

Deigen er nokså seig, men det gjer ingen ting om han ikkje dekkjer heile forma, dette årnær sæ når kaka står i omnen.

Til slutt har du på omlag 50 gram valnøter på toppen, og strør med noko lite perlesukker.

Steik på nedste rille i omnen, 175 grader omlag 1 time.

Kos dykk!

I vinden

2008-10-25T23:58:00.006+02:00

I dag har eg vore i vinden!

Med flagrande hår mellom dansande trekroner, og med snøgge steg over gamalgult lauv. Vel inne i huset att sjuga beinlausen kring nova, ruska i taket og la seg mot glasruta så ein radt kjende vinden var på veg inn!

Det er mange som har vorte inspirerte av slike luftmassar i rørsle, og mange assosiasjonar og liner sprett også opp i hugen min ved tanken på vind. Det vert vanskeleg for meg å velje, når det står mellom Hauge, Garborg og yndlingstullediktet mitt frå ein god del år attende i tid. Men, køyr på, køyr på seier mitt indre, ein overdose poesi må folket vel tole. Det er som når eg tek meg ein durabeleg støyt tran, etter å ha gløymt det ei vekes tid. Ta att det tapte. Correct me if I'm wrong når eg trur at Folket ikkje har for vane å sköta sin själ med dagleg poesi. Eg seier det berre, rett ut, lyrikk og (torske-) lever, av dét treng ein daglege dosar for å best mogeleg ivareta sitt legeme og sin sjels helbred.

Me byrjar klassisk. Eg har i løpet av denne komatøse dataperioden vore på Jæren, og når i tilleg Ruskeveirdiktet, som eg likar å tenkje på det som, er eitt av dei fyrste som kjem meg i hugen når det sjugar og beinlausen ranglar, då er det ingenting som høver betre.

Veslemøy ved rokken

D'er Haust. Det ruskar ute
med Regn og kalde Vind.
Smaafuglen flyg mot Rute
og vilde gjerne inn.
Men under Omnen god,
der ligg paa Sekkje-Pute
han gamle Mons i Ro.

Der ligg han trygg og drøymer
Og blinkar stilt og smaatt
og alt i Verdi gløymer
og hev det varmt og godt.
Og segjer ingin Ting,
men liksom inn seg gøymer
med Rova sveipt i Kring.

Som Silke-Nøste fine
han ligg i mjuke Skinn
med Svevn i kvar den Mine
og alle Kløar inn.
Og glyrer likesæl
med kloke Augo sine
og murrar smaatt og mèl.

Ein kan aldri tenkje på vind utan å tenkje på Olav H. Iallefall kan ikkje eg dét. Olav og biletvevarinna som gav honom ei plate med Bach og Händel.

Du var vinden

Eg var ein båt utan vind.

Du var vinden.

Var det den leidi eg skulle?

Kven spør etter leidi, når ein har slik vind!

Til slutt eit, etter mitt hovud brilliant lite vers. Eg minnest ikkje skrivaren, orsak, men diktet er eitt av dei eg ber med meg og vert glad av kvar gong eg finn det for godt å seie det høgt. Eg hugsar godt fyrste gong eg las det - hoho, tenkte eg, fjellet i tralten sin, og så kyllingen då! Dette er det ultimate påskediktet (men det kjem med her på grunn av den fine solgangsbrisen til slutt)

Fjellet veit ikkje det er påske.

Det held det gåande i same tralten.

Og så kyllingen, stakkar, som var blitt slik i vinden!

Ha ein framleis herleg haust, der ute i vinden, og hugs:

LØV is in the air! God helg ;-)

Alle bileta: www.flickr.com

Faderullan

2008-10-21T16:35:00.002+02:00

Eg får FNATT og vert GAAL.

Det er i dag 24 dagar (forøvrig eit lukketal, men ikkje i denne samanhengen, nei ;-( ) sidan eg levera den *X@!!¤§ maskina til Telebutikken Ullevål (eg ser ingen grunn til ikkje å ureklamere for dei om dagen). Då eg levera, sa dei at reparasjonstid og sending fram og attende og alt ville ta 14 dagar, maks 17-18. Eg har vore TOLMOODIG, og ikkje masa mest nokon ting, men i dag ringde eg.

"Åå, ja, hva var navnet ditt igjen? Og telefonnummeret? Hva gjaldt det, sa du?" Ho skulle ringe oppatt når ho hadde funne ut av denne INTRIKATE saka (=kvar er maskina no, og kva er status.) Etter mange timar hadde ho framleis ikkje ringt, og eg ringde på nytt. EG HAR BESTEMT MEG FOR Å VERE STRENG. Det er nemleg eit stort problem å vere skrivemaskinlaus! To oppgåver ventar på meg, og varsellampene som set i gong når det er på høg tid å kome i gong med skrivearbeidet, dei har allereie blinka ei stund. Nett no står dei og lyser intenst! Innleveringsfristen nærmar seg, og pulsen aukar. Skal eg byrje å skrive for hand?! Som i gamle, IKKJE gode dagar, for kor lang tid går det ikkje når ein skal skrive 7 utkast og misser klypp-og-lim-funksjonen slik at ein faktisk må skrive av alle lov- og forskriftstekstane frå lovdata.no.

Eg ringde på nytt altså. Det var ei ny dame. "Hva gjelder det, sa du? Hvem har du snakket med? Hva var navnet igjen?"

Kjære Telebutikken, eg seier det berre, De høyrer frå meg! Om ikkje to-tre daglege telefonoppringjinar er verkemiddel godt nok, lyt eg byrje å troppe opp i butikken kvar ettermiddag på veg heim frå skuledagen. Butikken er liten som eit kott, og DET skal de vite, at eg sit ikkje i eggeskalkvite auditorium og luktar parfyme heile dagane lenger - hånei, her er det besetningsmedisin og storfe på fullfôr og i høglaktasjon som gjeld, og då talar me kusjit! Flytande sådan. Det kan hende mitt Daglege Grimme Åsyn vil få fart på fisen.

Og for å ha det sagt: JA, denne daud-datamaskin-episoden støttar ABSOLUTT opp under mitt hat mot tekniske ting generelt, og tekniske ting som ikkje fungerer spesielt. It feels baaad -

Alvorleg, men stabil

2008-09-29T08:12:00.002+02:00

Datamaskina mi har gått inn i koma. Ho vart treigare og treigare over nokre dagar, og brått festa pila seg midt på skjermen og kunne ikkje least meir. Etter mykje om og men og fram og attende med butikken maskina kom ut av, er ho no levert inn - "på sjukehus", og mi vurdering av stoda og status er "alvorleg, men stabil". Doktoren sa kuren tok 3 veker, så eg må smørje meg inn med tolmod.

Faderullan.

Så det vert nok stilt ENDÅ ei tid framover er eg redd. Og så eg som har laga så mykje fint å syne fram, og har så fine haustfargar utom glaset. Jaja.

Smårips og solsikker

2008-09-09T00:33:00.005+02:00

Need I say more?

Jo, kanskje dette: Hadde ein kunne levd på solsikkestilkar og rips, ville me gått vinteren trygt i møte. Men skulle ein pynta med poteter og hatt skvåsj med vaniljesaus til dessert, hadde det nok både sett ut og smaka heller tamt er eg redd... Heldigvis er me velberga med både estetiske og gode gulrøter, frodig lauk og sukkererter nok til ein himmelsk hærskare :-)

Gjer ein annan mann ei beine

2008-09-04T17:15:00.006+02:00

Han kom or fjellet, skulde heim,

fekk føring ifrå Osa

ut til Øydvinstò.

Og han var raust

og baud betal.

Men Osamannen

var ikkje fal:

Eg vil betala;

eg kan ikkje nå deg

med ei beine att.

So gjer ein annan mann

ei beine då,

sa Osamannen,

og skauv ifrå.
Olav H. Hauge

Kjenner dikt-hyrnet er ein god stad å vere om dagen.
Då eg kika gjennom bileta frå Vestlandsturen og fann desse frå Osa, sa det seg sjølv.
Eg kom også til å tenkje på dette med å gjere einkvan ei beine -

Då eg gjekk heim frå skulen i dag, kom eg forbi ein liten veg der det stod ein rullestol i grøfta. Stolen var tom, men beint nedom låg det einkvan. Det var ei kvinne, vaksen, gamal, mager og med fillete klede. Ho var så veik - sikkert kald, sikkert våt, men ville ikkje ha hjelp, ville ikkje opp. Orka såvidt tale, kunne fortelje ho var utskriva frå sjukehuset i dag tidleg, var på veg til sosialkontoret. Kor lenge hadde ho lege der? Dei fleste berre strena forbi - ettermiddag, veit du, travelt, heim frå arbeid, heim til middag og kaffikoppen. Heldigvis var det ei til som kom og stod der saman med oss, me fekk ringt etter sjukebilen og ho fekk vonleg den hjelpa ho trong.

Det var så vondt å tale med henne, ho var så motlaus, vonlaus - ville ikkje ha hjelp, ville berre liggje der, orka ikkje meir. Det var vanskeleg å høyre kva ho sa, men ho fortalde at ho ikkje hadde nokon, og i går hadde dei tvangsinnlagt henne. Ingen stad var heim. Ingenting var verdt noko.

Kvifor er me så redde for å stogge opp? Når einkvan ligg der hjelpelaus og åleine. Redd for å verte involvert? Redd for å få riper og arr i hornhinna, få uklåre soner i den perfekte verda ein elles går omkring og er konge i? Det er utruleg trist. Det hjelper ikkje å blunde. Hjelper ikkje å sove. Du skal ikkje sove, men heller gjere som Osamannen - og ein dag er det kanskje du som får ei beine att, når du treng det.

Stream nest. Alle bilete frå Osa, inst i Hardangerfjorden, juni 2008

August

2008-08-24T23:02:00.005+02:00

August er det mykeste myke jeg kjenner,
denne skjelvende streng mellom sommer og høst,
denne dugg av avskjed i mine hender.

Dette hemmelig milde innover jorden,
denne lyende stillhet:
Tal Herre, tal!
Dette lyset som hviler
på modningens høyde,
dveler
og synker mot visningens dal.

Disse kvelder da trær
er som skygger i skyggen.
Denne etterårsferd over sted og forstand.
Jeg har drømt at jeg seilte mot Evigheten,
og en kveld i august var den første
besynderlig duse kjenning av land.

Jeg vet midt i alt det jeg ikke vet:
August er det mykeste myke jeg kjenner,
myk som sorg og kjærlighet.

Einar Skjæraasen

Eg kan ikkje tenkje meg nokon betre kombinasjon enn diktet "August" av Skjæraasen, og datoen i dag - den magiske talkombinasjonen ein støtt ber med seg og ventar mot, alle dei 364 andre dagane i året. Enno i dag, når eg for lengst har kome inn under definisjonen av vaksen (men på ingen måte kjenner meg som anna enn den lisle jenta eg allstøtt har vore), er det ei varm kjensle i bringa ved attkjenninga av dagen min på kalendrar, ja til og med dersom ein skulle vere så heldig at "best før-datoen" på mjølkekartongen inneheld dei trolldomsfulle tala.

Diktet skildrar for meg nett noko av dét som er så spesielt med denne månaden me no snart gjer oss ferdige med. Dette halvt disige, dulde; dei varme, hausttidlege skumringstimane, og morgonane med den fyrste eim av haust i skarp luft. Det er ikkje eigentleg merkbart - det er berre ein glimt, ei dogg, eit fjom - ei aning - noko er i kjømda.

Det er hausten som kjem. Gylne dagar, lauv og korn og sol som gull over alle haugar.
Ei fantastisk tid, ei fanfare, eit avsluttingsnummer utan sidestykke!
Men likevel byrjinga på slutten. På undergangen. Byrjinga på den lange, kalde dvaletida. Og skulle ikkje august nettopp difor bere med seg ein melankoli - eit sug i bringa, når den siste rest av sumar glepp or hendene som var dei numme og utan kraft. Dogg av avskjed i mine hender.

August er grøderikdom og bognande greiner. August er søteplehaust og saftige, blodraude plommer. August er å verte sitjande i stilla i hagen, etter skumringstida, med levande ljos og nokon å stø hovudet mot når kvelden sig over i natt. Kjenne dei siste milde drag av sumar over kinna. Høyre svalene som samlar seg, klare for ferda mot sør.

- Takk for alle gode helsingar i høve åremålsdagen! Det er godt å kjenne varmen når andre kjem ein i hug. Njot den siste augustveka som best de kan! :-)

Når dagen minkar og lauvet vinkar...

2008-08-20T22:47:00.004+02:00

Då er livet på veg attende i den gode, gamle tralten att.
Eg er attende i hovudstaden, vender kvar morgon attende til dei store, ærverdige bygningane med fjøslukt og krusedullar, og er atter i gong med kaffibryggjing og smaløygd tilstadevering tidleg kvar morgon.

Det er flott å vere attende på skulen! Gama å treffe att alle studiekameratane - etter fem år saman kjenner ein kvarandre godt, og det er faktisk herleg å vere attende i fagmiljøet og -sjargongen som fyller kvardagen. Nye oppgåver, nye utfordringar! Men med røynde, engasjerte læremeistrar i faget, som er der for oss og hjelper oss slik at dei bratte stega i læringskurva vert lettare å klive.
Dag for dag, stadig noko ny lærdom. Eit lite grann meir innsikt. Hakket meir røynsle. Det er utruleg gama, og gjevande - å lære.

Når ein ser bakover, går fem år fort. Det er ikkje lenge sidan me stod ved smijernsporten, nye og usikre på heile uvissa som venta. Samstundes kjennest det som ei æve - nett no er det som eg aldri har gjort noko anna enn å vere student og kudoktor i Oslo.

Skilnaden, og forståinga av den fullstendige metamorfosen, den valdsame utviklinga både fagleg og personleg som har gått føre seg i det stille desse åra - den får ein fyrst eit inntrykk av når ein går saman med dei som dette året er rykande ferske studentar. Larvane.

Ja, for det er dét dei vert kalla. Det er det dei er...
Hehe, det er mange tradisjonar som skal haldast ved like ved slik ein "tung og tradisjonsrik institusjon" som skulen vår er.

Tradisjonar. Ritual. Riter. Som hjå stammer av urfolk som lever djupt i junglane eller fritt på store sletter. Nye stammemedlemer må innviast. Godkjennast. Prøvast.

Alt dette skal larvane gjennom, og i år er det me som er dei eldste i stammen. Kandidatane.

I dag har eg halde ei "tulleførelesing" for 20 unge håpefulle. Der sat dei, med store, forventingsfulle auge og opne sinn. Det faktum at eg presenterte meg som 1. amanuensis og Frk. Utøy, var det ingen som reagerte på. Kollegaen min, Myxine Doloré (i fri attdikting frå latin: Smertefulle slimål...) fekk heller ingen tvilande blikk mot seg. Me var autoritetar innan mattryggleik, og det respekterte dei. Sjølv når me presenterte tittelen på doktorgradsarbeidet vårt (Endemiske makroparasittar i serøse, akvatiske miljø - med hovudvekt på maligne, bovine ungulatar av retrograd natur) - ja skjøn det den som kan. Det er rein bullshit, for å seie som sant er. Kusjit og fjøs. Men dei slukte alt rått. Bortsett frå ostekaka med spolormen i, då, eller dei daude mysene me dingla med framom dei interesserte nasane deira. Alt funne ved ein inspeksjon av ein storkiosk i Oslo.

Akk ja, sann, denne ungdomen, denne ungdomen. Dei har mange harde år framføre seg. For oss gamlingar er det i det minste godt å oppleve, få prov på at me HAR faktisk lært noko i løpet av denne tida. I det informasjonshavet me hektisk freistar halde oss flytande i, kan ein ofte få ei kjensle av at ein ikkje kan noko. Slik går det når ein samanliknar kunnskapen sin med spesialiserte lærebøker som skriv om utvalde emne på 1500 sider. Enkel lineavstand og skrift 10.

Nuvel, medan dagen minkar og lauvet vinkar og sumaren seier takk for seg, held fivrelet seg framleis på vengjene, såvidt det er - freistar redde seg unna tutande trikkar og buldrande bilar, og menneskemengder større enn nokon sinne. Ein rapport i ny og ne skal eg nok likevel klare å sende ut frå denne kanten -

Wien

2008-08-11T09:59:00.003+02:00

Eit lite tjolahopp fraa Wien!

6 jenter paa tur i mektige slott, sirlege hageanlegg, med Strauss i öyro og Mozartkuler trillande gjennom kroppen. I dag har me tinga bord paa Hotel Sacher og har skyhöge forventingar og vakre kjolar med matchande sko og vesker for hövet... :-)

Förre veka var me 9 ferierande, i eit flott Tyrolhus i Seefeld. Der har me dingla i gondolbanar högt over dalbotnane, ete schlutsgrapfe og snitzel, sett blomeparadar og vandra timevis i bratte bakkar mot höge toppar. Seefelder Spitze, Reiher Spitze, hövesvis omlag 2100 og 2400 moh - og ikkje minst Geheren Spitze, omlag 2400 moh, der me gjekk fraa Leutach Klamm paa 1100 moh. Heilt til topps kom me ikkje, det viste seg lurt aa slutte medan leiken var god, men 1200 m opp og 1200 m ned - og mange meter bortover - vart ei stor oppleving paa alle maatar.
Her beitte tyroler graafe og sauer i bratte lier, haflingerhestar sprang omkring, det var ville geiter, og murmeldyr! Alpane er högst tilraadeleg for vandrarar med röynsle fraa norske fjell. Noko heilt, heilt anna enn det eg er vand med, og veldig flott. Eit utsyn utan sidestykke.

Snart ber det heimover, skal berre ha eitpar dagar med arkitektur og kultur fyrst; Den spanske rideskulen, Sachertorte, Am die schönen blauen Donau (??!! Eg kan framleis ikkje tysk, sjölv om eg har lärt meg mykje i löpet av denne veka :-) ...

So long!

Sumarstemningar

2008-07-21T10:40:00.000+02:00

Prisutdeling

2008-07-14T14:28:00.006+02:00

Eg har fått min fyrste såkalla "award" her i bloggarverda, frå Marie i Heimdalhagen.

Det er jammen mange nyord som kjem inn i språket vårt. Dei aller fleste tek me direkte til oss, gjer kanskje uttalen noko norskare, og etterkvart også stavemåten (no kan ein vel skrive både pøbb og sørvis, og det er mange år sidan det franske ordet chauffeur fekk ein mykje enklare skrivemåte). Dei fleste kjem frå engelsk.

Eg slo difor opp i ei av favorittbøkene mine - Kunnskapsforlaget si Engelsk-norsk stor ordbok med sine 1210 sider, og fann AWARD (subst.): Pris, beløning (Med andre ord: Påskjøning), stipendium, erstatning.

Greitt nok det, eg har altså fått ein pris, ei påskjøning for ... blogginga mi? Det som nemleg var noko rart, var at BLOG ikkje stod her. Boka har 123 000 oppslagsord, så det er ikkje ordboka det står på i allefall!
Er dette altså eit heilt nykonstruert ord? Er det ikkje engelsk i det heile; er det internettsk?

Eg vil difor lyse ut ei tevling - finn, eller lag eit godt ord, eit norsk ord, det beste ordet - for blogging. Premie og heider og ære til vinnarordet!

Når det gjeld denne prisen, vel, ja, eg har aldri vore god på kjedebrev og denslags.

Så eg dedikerer denne prisen vidare til alle de inspirasjonskjelder, de faste kommentatorar og artige og flinke folk der ute som deler tankane, bileta og kvardagane sine med meg og mange andre!

Uti vår hage..

2008-07-07T14:52:00.008+02:00

I slutten av mai kom endeleg tida for kjøkenhagen, og etter grundig jordarbeid med fresing og tilførsle av store mengder handplukka hestelort (!) - stramma eg opp snøre og sådde i sirlege, beine liner. Gulrot, lauk og sukkererter i same teig som jordepli; og skvåsj, ringblom og erteblomar saman med kvitlauken og jordbæra som alt har vore der nokre år.

Dette biletet er frå midten av juni, altså omlag 3 veker etter såing.
Gulrøter og lauk, og lengst til høgre erter.

Nokre veker tidlegare sådde eg i plastkasser som me no har bore ut og inn frå kjøken til veranda i eit par månaders tid – basilikum, timian og sitronmelisse, solsikker, blomkarse og raud solhatt. Solsikkene vart planta ut i kjøkenhagen då dei var omlag ein månad gamle og 20 cm høge.

Denne solsikka er omlag halvannan månad gamal, biletet også frå midt i juni.

Jordbær til venstre, så ertegjerde, årsgamal kvitlauk, og ringblom- og skvåsjteigen med solsikker i bakgrunnen.

Skvåsj (Squash, courgette, zucchini...)

Så var me borte herifrå eit par veker, og på den tida hadde det jammen fròka til, dvs vakse godt. Altså, fyrst og fremst meldestokk, balderbrå, løvetann, vassarve, åkersvineblom, groblad ++...

Etter nokre dagar på kne, med foi i veret såg det sirleg og fint ut att ;-)

Solsikkene er no omlag ein halv meter høge, midt i juli, så eg trur neppe det vert rekordar i år.
Men det har vore godt hagevêr så langt, med vekslande varmeperiodar og regn.

Det eg kanskje var mest skeptisk til om eg greidde å få til, var dei aller minste mikrofrøa, som skulle gje opphav til varmekjære og nokså sensitive planter. Men dei har vorte dei aller frodigaste og finaste så langt – nemleg basilikum og timian. Sjå berre her!

Elles blømde rabarbraen også så fint for ein månads tid sidan.

Til slutt kjem ei lita oppgåve til alle gode hjelparar: Kva er dette?!
Det er eit stort og frodig felt der minnet har svikta. Eg meinte at det var anten oregano eller peppermynte som var her, men eg kjenner ikkje att desse blomane, og eg tykkjer ikkje blada har korkje oregano- eller peppermyntelukt-/smak. Tips?
Blada er nokså ru, går ut i ein spiss, og stenglane er no omlag 20-30 cm høge. Blomane er, som de ser, ljost blå og små, med fire kronblad. Planta har eit alvorleg rotsystem, minner om myntene. Framlegg om identitet og kva eg skal gjere med denne her, vert mottekne med stor takk :-)

Melding til folket

2008-06-10T16:33:00.003+02:00

For nokre dagar sidan slo tora over dalen vår.
Regnet sila ned, lynet blinka og det dundra i fjell og merg og bein.
Jorda skaka, og mørkt vart det. Mørkt. Midt på dagen.

Då vinden mot kvelden dreiv skyene bort, ljosna det att.
Hagen var nyvatna, grøn og fin, og lufta var så klår og frisk og rein.
Heile naturen hadde vaska seg! Grundig ;-)

I huset var det framleis mørkt, men då me vrei på eit par brytarar i det grå skåpet vart det ljos!
Men vart det internett?! Neidå. Tor med bukkane knerta modemet vårt, så det vert ikkje så mykje lyd herifrå på ei lita stund.

Vi har dog NVH! Og når hesten no har fått stadfest sinusitt i venstre maxillarsinus; eller var det myxomatoma concharum et ossificum fascialis (svulst i bihola)? - ja då ser eg mitt snitt til å seie Skip o'hoi til Folket! Det vert internettpause, no er det sol (eller regn, som tidlegare spådd i mitt eksamens-domedagsinlegg) og fridom frå lærebøkene som gjeld :-)

Kos dykk storleg, alle saman, og kom innom att i løpet av nokre veker og sjå om ikkje det har skjedd noko bloggeverdig likevel, det skal du sjå. So long! Stor klem :-)

Allstøtt solskin i mai...

2008-06-01T08:12:00.005+02:00

Det er jamvel allstøtt sumarvarme i mai!
Minnest de i fjor? I Sør- og Aust-Noreg var det iallefall steikjande varmt i heile mai, og ein 14 dagars tid ut i juni. Og slik er det urovekkjande ofte! Ikkje det at eg ikkje unner dykk alle sol og varme og verandalukke og solbrune kroppar.
Slett ikkje.

Det er berre dét, at ein eller annan GLUPING har kome på at ÅJA, så LURT, me legg alle eksamenar i verda, i livet, i eit 20 år langt skuleliv - til våren! Til den vakraste og herlegaste årstida, til årstida når kroppen byrjar vakne til liv og energi att etter månader i dvale. Når utferdstrongen er størst, når ein berre har lyst til å vere utandørs og springe omkring og oppleve fuglesong og bekkjebrus, blømande lier med kvitveis eller løvetann eller angande hegg - DÅ skal ungdomen haldast innandørs.

Bak lukka vindauge (for å sleppe å verte oppeldna av livleg fuglekvitter), bak attdregne gardiner (for å sleppe å vite at det er 25 grader og sol ute) - der sit me.
Med nasen i ei bok, ein perm, ei notatblokk. Huda bleiknar og senebetennelsane vert kroniske etter tallause timar med datatasting og hundrevis av sider med sirleg handskrivne notat.
D-vitaminmangel og nærsyntheit, dette er bagatellar; tennene rotnar og magen vert sur (kaffi for at hovudet skal fylgje med på farmakokinetikk eller patogenese ved utvikling av laminitt - 20 timar i døgeret, og middag har ein ikkje tid til å lage. Frustrasjonen i den rastlause kroppen vert stilt ved å ete fishermans friend, läkerol, tyggis, mørk kokesjokolade, bringebærdrops - ANYTHING som hente heim eit snev av konsentrasjon).

Eg skjønar det nok. Det er ein konspirasjon. Det er samfunnet. Det er brød og sirkus.
Det er ein godt løynt måte å fange og temje ungdomen, halde dei inne når livslysta er på det sterkaste, dempe den ekstatiske gledekjensla som strøymer gjennom kroppen når vårmånadane kjem. Hindre dei potensielle skadegjerande konsekvensane. Dei kunne jo kome til å spreie gleda og lukka si out in public, for God's sake! Men nei då, det fungerer, me sit inne, flinke som me er, frå fyrste tentamen våren før ein fyller 13 år, til siste og avsluttande eksamen når du er 26.
Når eg spaserer ut smijernsporten åt den ærverdige høgskulen med fjøslukt og hestevrinsk midt i Oslo, juni neste år, avsluttar det 20 års skulegang, og 13 år med forsvunne vårar.

Dette er ein ode til alle flittige, tolmodige og ambisiøse studentar - hald ut!

Det kjem ei tid ETTER eksamen (viss du stod), og då har du ei sumartid å njote (dersom karakteren var så brukbar at ikkje samvitet og angeren invaderer deg), og sola skal skine deg gyllen og sprek (MEN, erfaringsmessig og statistisk - det har ein viss tendens til å verte regn og kjølege temperaturar straks siste arket er levert til ei krokete eksamensvakt).

Eg vonar det er verdt det. Om ikkje anna, har iallefall eg opparbeidd meg ei imponerande mengd kuriøs kunnskap om dyras ve og vel og kan gjere det stort innan grøn kategori i Trivial Pursuit.
If you have any questions concerning sentralnervøse problem hjå smågris, brunstmangel hjå storfe eller nymfomani hjå hest - feel free to ask. Any time. Eg er nok tilgjengeleg. Eg sit nok helst og les tenkjer eg.

Ein smudi i solskinet - mmm!

Over til noko HEILT anna.
Eg har fått ei utfordring frå Marie, og here goes:

1. Kva for nokre 3 namn går du under?
- *Fornamnet mitt*
- Du
- *kjem bort med øyro opp og tunga ut og kvikke auge medan halen lograr* (hundens måte å tiltale meg)

2. Nemn 3 ting som skremmer deg:
- At noko alvorleg skal hende med familien min og dei eg er glad i
- Menneske som er vonde
- Rovdrifta åt menneska på naturen og jordkloden.

3. Nemn 3 ting du helst/ofte har på deg:
Ullundertøy, ullsokkar og hårstrikk ;-)

4. Nemn 3 sanningar om deg sjølv:
- Eg er flink til å bake brød, fancy sjokoladekaker og kanelsnurrar; men ikkje like flink til å rydde opp etterpå...
- Eg kan nok heile Pride and Predjudice (Jane Austen) utanboks (Oh, my dear Mr. Bennet!)
- Eg drikk vanvittig mykje te.

5. Nemn 3 ting du gjerne vil ha:
- Om kalvehelse og hormonbehandling ved asykli hjå storfe på eksamen tysdag.
- Drivhus; sekskanta med Kina-krumma tak og dobbel-dører som opnar seg mot ein angande og bugnande rosehage med smijernsmøblar og ein katt som søv oppi kattemynte-bedet.
- God helse, flinke hender, godt hovud og varmt hjarta (reknar dette som éin ting eg, sidan det er 4H-lovnaden som eg jo har vore lojal mot i alle dei år ;-)
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
-Finn næraste bok
-opne henne på side 123
-finn den 5. setningen
-tag fem nye.

Eg må fyrst opplyse om at dette ikkje er så frykteleg interessant kanskje, men... :-)
"Some lambs may show skeletal abnormalities such as arthrygryposis and excessively long legs."
Dette er då frå Diseases of sheep av I.D. Aitken. Og handlar om Border Disease, forårsaka av eit Pestivirus. Sjukdomen er også kjent som "Hairy shaker" fordi lamma vert veldig lodne og får skjelvesymptom. Så no veit du det!

Eg får vel "tagge" mine nære og kjære:
Lilledora
Homlisbomlis
Landliv
Bibliofiolen
Kathrine

Husrom med hjartevarme

2008-05-24T12:19:00.010+02:00

Då er endeleg gjestehuset ferdig innvendig (og raudfargen på utsida kjem på as we speak),
etter mange, lange kveldar i vår. Huset har både vedskjol og hagebu, og den delen me no har stelt, vart før bruka til eldhus der dei hadde vedfyrt komfyr og takke, kjøkenbenk og mykje nyttig utstyr. Sumars tid brukte folket å flytje ut i denne bygninga. Og no er det ikkje langt frå at me også vil gjere det!

På utsida har tak og kledning vorte skifta, og innvendig har skjeltilet/himlinga vorte rive slik at det vart høgare oppunder taket, veggane er kledde med ny panel, pipa/muren er kalka kvit, og komfyren er flutt frå kroken inne i hjørnet til plassen der takka stod før (til venstre på muren).

Rivingsarbeidet var ikkje triveleg - romet var mørkt, lågt oppunder taket, det var støvete og FULLT av muselort.
Men det er artig når ein ser for seg kor fint det skal verte til slutt... ;-)

Ny panel på veggane, og kvitmåling i taket.

Eitt strøk grunning og to strøk med kvitmåling i taket,
eit med grunning og to med fargen VANILJE på veggane.
Her ser de kvitt tak, og grunningsmåla vegg til venstre,
og 1. strøket med vaniljefargen til høgre.
Golvet og golvlistene vart måla med fargen KAKAO, og listverket elles vart kvitt.

Her er veggar og tak verna med plastikk, før muren skal kvitkalkast.

Det vart mykje ljosare og trivelegare!

Me tenkte lenge på korleis me skulle løyse dette med plassering av senga.
Der komfyren stod før vart det ein fin liten krok, og me byrja leike med tanken på å lage ei himmelseng med utgangspunkt i denne lune, fine kroken. Ta opp att dei grove bjalkane som er midt i romet, måle dei likeins, og balansere det med luftige, sommarlege gardiner og mjuke dyner og puter. Ei shabby chick-prinsesseseng (kven har vel ikkje allstøtt drøymt om det...?!) ;-)

Som sagt så gjort! Her er før og etter:

Den raude og grøne slagbenken vart måla kvit, medan setet fekk vere (olja) trekvitt som før.

Bordet var opphaveleg måla i ein bleik gul-/beigefarge, og medan understellet no vart måla kvitt, brukte me målingsfjernar på bordplata og fekk denne trekvit att, før ho fekk eit strøk jordnøttolje.

Både raudgrøn slagbenk og gult kjøkenbord har fått eit nytt liv!

Kjøkenbenken stod opphaveleg her i romet, men då under glaset der slagbenken no står.
Me måla han i same farge som veggane, vanilje, medan plata på toppen vart slipa ned og fekk behandling med jordnøttolje.

Med andre ord - all heider og ære til ein iherdig og flittig liten snikkar (og rivar) (og målar) (og murar) (og møbelsnikkar) (og interiørkonsulent) :-)

Til slutt er det vel berre å presisere nok ei gong at dette er eit GJESTEHUS, og at me no vil nytte høvet til å ynskje alle vener og kjende velkomne!

Vårljos

2008-05-17T11:37:00.007+02:00

Stemningar frå hamnehagen rett ved huset vårt, i kveldssola for ei vekes tid sidan.
Det er lukke i livet: Vårsol og vårljose kveldar, bading, ball og ein yr og lukkeleg hundeven!

Då vil me alle tre få ynskje dykk til lukke med den 17. mai, med von om at det vert ein GOD dag i lag med familie og vener (båe desse kategoriane inkluderer sjølvsagt dyra!)!

Han skal erte frøken Skjære og ein gamal Kråkemann...

2008-05-12T17:21:00.005+02:00

Her om dagen vart hundevenen brått så stiv i blikket der ho låg i hagen - og då me varsamt reiste oss opp og kikka rundt hushjørnet vart me likeeins - det sat nemleg eit ikonn i tunbjørka!

Han hoppa frå grein til grein, så lett, ledig og stødig. Sette seg til høgt der oppe, vaska labbane sine og småsladra med fuglane. Nett som Ratatosk, ekornet i norrøn mytologi, som hoppa frå tre til tre og spreidde nyhende og sladder om det som hende i verda - om eg minnest rett!

Men etterkvart vart nyfikna for stor for vesle bustehale - og han som var i gjestehuset og spikra og arbeidde vart storøygd då ikonnet tok mot til seg og kom på besøk inn i huset! Heldigvis låg fotoapparat klart, og han fekk teke nokre flotte bilete av eit lite sjarmtroll ;-)

Metamorfose

2008-05-07T18:27:00.005+02:00

Verda er i endring! Ei fullstendig forvandling frå det kalde og kvite som har omgjeve oss i månader. Brått ein dag brusar bekkjene, graset grønkar og langs alle elvebreiddar og vegveiter blømer dei fagraste blomar. Eg vert like overvelda kvart einaste år –

I helga gjekk me ein lang tur langs fredelege bygdevegar, på leiting etter underet. Og me fann det – elva som vanlegvis syng og suslar stilt avstad for seg sjølv, er no stor og buldrande og veltar forbi i ein voldsom fart. Heile trestammer kjem flytande forbi. Og dei små bekkjene som leier smeltevatnet frå fjellheimen ned i dalbotnane? Av bekkjer små det vert ei å, fagrast du kan sjå!

Av væta og varmen vert det blomar, og for meg finst det ikkje noko vakrare enn kvitveisteppa som dekkjer den ljose skogbotnen. Eg får lyst til å gjere som Ronja – springe omkring og berre VERE i det, for så å leggje seg ende ned og skrike vårskriket...

På vegen vår møtte me ein hest – ein fjording! Og eg var nett like begeistra som då eg var 10 år :-)

Æ hæle itj – eg er så kulsí, men hardhausen av oss kosa seg storleg og plaska omkring ei god stund.

Denne vene blomen er ukjend for meg. Blømer på berr kvist, angar som syrinar og er eit vakkert innslag på skogsturen langs elva. Kan ein liten Linné der ute hjelpe meg med identifisering?

Kusjit og fjøs

2008-05-02T10:23:00.007+02:00

Me har vore avløysarar ei lita veke!

«Her står æ i et digert fjøs, det gjær mæ både sur og bøs.
Æ spring å æ dætt så kusjiten skvætt, oppi båsa og brætt nei det e vel besætt.
Æ kainn bli både lut og lei, tå mjøl og hælm og timotei -
all den sveitt og deinn sjit å førbannade drit koffår skull æ kåmmå hit.

Kjære industri, kom å gjør me fri fra aill bekymmer med kusjit og med fjøs - KUSJIT Å FJØS!

Æ står fra morran og te kveill å vaske jur og rompestell,
på hu Dagros og Fagros og Dina og Stina og Tina og Mina og dæm som har sina -
så æ blir full tå lort og hår og handa full tå blæmmer og sår.
Æ harke og spøtte og sparke og døtte,
men det e itjnå som nøtte i år.

I går så skulle æ melke ei ko som aldri klare stå i ro -
da æ bøye mæ ned så sparke a te, rætt i et kne det helvetes fe.
Så kombislange og melkekopp låg tvinna rundt min arme kropp,
æ registrert bare sus og æ vakna bardus på Porselen sykehus.

Men det som e ailler verst me det herre, det e at det blir stadig værre og værre:
Staten syg seg feit og dryg, regjeringa lyg mens a blonke så blyg.
Samvirkeorganisasjonane e blitt et forargels for folk og for fe
det sentraliseres og det legges ned, ja det bli ailler slutt på det.»

Vømmøl, midt på 1970-talet.
Og i mai 2008 – kanskje som eit apropos til jordbruksforhandlingane..?

Husrom og hjarterom

2008-05-01T15:52:00.009+02:00

Det siste året har me slege oss opp som eigedomsfolk, dvs me har skaffa oss ein 7-8 einebustadar som me leiger ut i sumarhalvåret.
No for tida er det travle tider med vising og vurdering og skarpe bodrundar, men me tenkjer at presset i bustadmarknaden vel må roe seg i løpet av mai, og at alle dei lukkelege para finn seg til rette i husa sine.

Det er tale om tradisjonelle bustadar med eit moderne uttrykk og særpreg, som rommar alt det leigetakarane treng i denne perioden. Husa ligg idyllisk til i eit fint opparbeidd villastrøk i landlege omgjevnadar, fredeleg og skjerma, men framleis sentralt. Ingen gjenbuarar - inga gjennomkøyring over eigedomen. Alle fasilitetar, oppvarming og ljos inkludert i prisen.

LEDIG OMGÅENDE.

Og fordi me igrunnen er nøgde med å ha eit hus sjølve, brød på bordet og salt i maten, synest me det er grådig å forlange noko pengar for dette. Pris per månad inkl fellesgjeld er altså kr 0,-.

Kjenner du eit par som er på utikk etter ein enkel, men triveleg bustad fordi dei snart er i lukkelege omstende – send dei hit, her er både husrom og hjarterom!

Husa i villastrøket ligg høgt og fritt med godt utsyn og ingen gjenbuarar.

"Der elva gjør en sving"

2008-04-23T08:53:00.003+02:00

Der elva gjør en sving er det ei lita bru, og over den brua må du gå for å kome til oss.
Mellom denne vesle brua som går over bekken, og den store elva, der ligg tunet vårt.
Du har kanskje sett det før? Det er mange som trur at det bur ein brandete katt der,
og ein gamal gubbe. Og mange høner som likar å ha teselskap og kakle om alt og ingenting.

Fuglar er her nok av. Dei kaklar og kvitrar og flaksar og flyg. Men dei er frie, sjølv om dei både
får mat og husly av oss, og egga får dei ha for seg sjølve. Attende gjev dei glede, stor glede!
Katt er her ikkje, men ein liten luring av ein hund. Og den gamle gubben er enno ung i kroppen,
og så er her nyss kome til ei ung, gamal jente, som likar å sitje på saueskinnet i gyngestolen sin
og lese tykke bøker og spite.

Midt på tunet står ei stor og staseleg bjørk - rank og slank og stilrein vinters tid; frodig, frisk og livgjevande om sumaren. Ho er midtpunktet, og i kring ligg det vesle raude huset
med hagen og berbuskane sine, bilhuset, vedskjol/hagehus/gjestehus, og lengst borte stallen.
Og så alle fuglehusa då, men dei skal du få høyre om ei anna gong.

Nørdst i hamnehagen er det ein ljos og open liten skog, og her gjestar både jase, elg og fuglar oss. Maurane bur her støtt, men dei er stadig ute på vandring. Eit flatt jorde er her også, og så kjem elva. Susar og syng gjer ho støtt, sjølv no, lita som ho er før vårløysinga. Er nok glad for at isen er borte, at ho har fridomen att, luft og ljos og frie taumar. Berre vent, snart skal heile Vestfjellet passere forbi oss - her i det vesle, raude huset på elvesletta.

Til slutt - Klok på Bok: "Der elva gjør en sving"? Hint: Ikkje sjøorm denne gong!

Ein fivreldag!

2008-04-22T20:27:00.006+02:00

I går såg eg fyrste fivrelet!

Eg som hadde tenkt å utlyse ei tevling om å vere fyrst til å sjå fivrel i år - så kom våren og varmen likevel alt for brått på meg, og fire fivrel flagra forbi oppi vegen då eg gjekk for å hente posten. Eg sneik og snusa i kring med fotoapparatet ei GOD STUND før eg greidde å fange fivrelfargane, om enn eit stykke unna.

Desse dagane er så fulle av gleder - fivrel, fuglar, tørr veg og joggesko, ikkje støvlar lenger,
verandaen fri for snø i går, medan eg fekk frekner på nasen, og ikkje minst... vel, bileta får seie sitt!

Snjoren brånar medan ein ser på han, og opp av den mørke molda kjem dei vakraste små blomar. Eg vart reint lukkeleg då eg fann både leirfivel og kvitveis langsmed vegen vår i går.

Sjå her, det monnar no, det monnar!

Å nei for himmel rein og klår!
Å sæle meg no er det vår!
No spelar liv om land og strand;
å sæle meg, at opp eg vann!

Men når vårsol i bakkane blenkjer...

2008-04-18T20:14:00.005+02:00

...sit studentane innomhus, i mørke krokar, med bleik framtoning og gardinene dregne attføre. Det er den tida. No att. Kvar vår er det slik, når vårdagane byrjar snike seg innpå oss, med lange, ljose kveldar, med tidlege fuglekvitremorgonar, med logar av sol som får både snjor og nordbuarar til å bråne. Då byrjar Tida for oss, tida som vil vare heilt til det magiske er over, heilt til det er sumar kring Sankthans og dei fleste allereie har tæra godt på solkremflaska.

Det er sjølvvalt. Og det er vel til det beste i lengda, det er eg iallefall hjernevaska nok til å tru.
Så gjeld det berre å finne seg ein opphaldsstad i denne perioden som ikkje oppmodar FOR mykje til grøne og glade syslar - hadde eg budd på Jæren hadde det nok vore frodigare i drivhuset i hagen enn på sidene i notatboka og permane i hylla.

Her minkar snjodjupna frå dag til dag, stakittgjerdet rundt hagen er no godt synleg, og det er ikkje lenger råd å springe oppå snjoren utan å søkke djupt nedi - for så å kome opp att utan støvlar.

I haust planta me fire aplar - det vert spennande å sjå korleis dei har tolt den lange vinteren. Målet er å kunne sitje i badestampen ein mørk og kolnande septemberkveld og berre strekkje ut armen og ta seg eit saftig og søtt Aroma-eple...

Varme i kropp og sjel

2008-04-10T11:45:00.003+02:00

Det finst éin slags varme - god når tærne er kjenslelause og gradestokken syner dei blå. Ein god vedomn, ei nylaga suppe, eller ull! Anten om det er ein saueskinnsfell å krype opp i, eit pledd å tulle seg inn i, ein stor genser å dukke inn i - eller eit stort, mjukt, langt, varmt og herleg skjerf å surre kring halsen 2-3 gonger. Sjølv kan eg knapt gå ut i kulda utan angorahalsen min, eller eit langt ullskjerf.

Her er eit skjerf eg laga i januar - Eskimogarn og tykke pinnar, og flettemønsteroppskrift frå Familien.

Men det finst også ein annan slags varme - når dagen har vore einsam eller keisam, når kvelden tykkjest verte som alle andre kveldar, når ingenting skjer og ingen er der i lag med deg. Då finst det likevel nokon å vere saman med. Einkvan du ikkje enno kjenner, eit liv du ikkje enno har høyrt om. Stadar du aldri har vore - enno, og hendingar du berre har fantasert om, men aldri vore med på. Alt ligg og ventar! Det er berre å leggje eitpar vedbrandar i omnen, lage ein kopp te og krype opp i sofahjørnet med eit pledd over fanget. Og ei tjukk bok...

Anna Gavalda: Saman er ein mindre aleine.

Har du ikkje vore borti Anna G. før, så er DETTE stunda.
Eg vil at nokon skal vente på meg
Eg elska ho
Saman er ein mindre aleine.

Det er skattar, inkje mindre. Njot! :-)

Matauk

2008-04-08T20:15:00.009+02:00

Det er nok underleg å skrive om matauk tidleg i april, serleg når ein bur under tilnærma artiske tihøve (!), men det fall seg likevel så naturleg. Eg las nemleg i dag at me i Noreg importerte 3,6 millionar tonn mat til ein verdi av 29 milliardar kroner i fjor. På 10 år har importen auka med 14 milliardar kroner i verdi og 1,3 millionar tonn i volum (Nationen).

For meg er sjølvberging eit viktig prinsipp, anten det no gjeld å kunne greie seg utan tennbrikettar på tur, eller å kunne leve på ein måte som i minst mogeleg grad skadar naturen vår, dyra og menneska me lever i lag med. Kortreist mat er viktig. På så mange måtar! Ikkje berre sparer det den tunne atmosfæren vår for mange tusen kilo farlege gassar som kjem ved global transport av matvarer, men det stør også oppunder lokalt liv, slik at me kan bruke den jorda me har på heimstaden vår, og vonleg kjenne eit visst samband med den molda me har grodd fram frå.

Eg tykkjer ikkje me skal verte så framandgjorde frå planter og dyr - dyrke eigne grønsaker er då noko alle kan! Skjøne at husdyra våre gjev oss livsviktig føde, og setje pris på dei og stelle godt med dei i takksemd for det (jfr stadige dyrevernssaker som dukkar fram).

Fjuh, dette kan fort verte voldsomt alvorsamt, for her er det logar av engasjement under overflata. Eg meiner - ein kan byrje i det små, kvar og ein!
Har ein ein liten jordlapp eller hageflekk, kan ein ha nokre gulrotsenger i staden for prydblomar
(og du verda kor vakker frodig eplevis er!), og ein kan ha eiga forsyning av krydderurter.

Sjølve dyrkar me jordeple, og har også ei fin lita forsyning av gulrøter, lauk, sukkererter osb. Jordepla har me heilt til neste vår - og sjå her, våryre groer har byrja strekkje seg mot sola!
Om eit par månaders tid skal nokre få, heldige eple få dukke djupt ned i dei mørke, lukkelege molddraumane sine att, for å gro fram nye livbergarar. Er det ikkje fantastisk?!
Ein set dei ned i jorda, ein og ein, og nokre månader seinare kan ein ta opp det tidobbelte, minst! Utan sprøytemiddel, utan kunstgjødsel, utan ein einaste transportmeter - bortsett frå trillebåra.

Ein annan ting me gjer, er å setje gong å og steikje stomp (bake brød, med andre ord!).
Vel ein økologisk mjøl frå ei norsk mølle, har ein også gjort gode val, spart seg for konserveringsmiddel, laga ein mykje meir næringsrik og sunn kvardagsmat, og ein har gjeve huset ein god eim, og ange av heim.

Fugleglede

2008-04-07T10:12:00.001+02:00

Utom kjøkenet har me eit fuglebrett, og dei små gjestane der gjev oss dagleg glede og entusiasme. Me har kjøtmeis, blåmeis, grønfink, gulspurv og bokfink på repertoaret - og her om dagen var iveren voldsom, då denne karen dukka opp!

Dagen etter såg eg kona tok seg ein tur også.
Gausdølane kunne fortelje meg at det var eit teikn på snarleg snjovêr, når dompapane kom på brettet eller i fuglebandet. Og så sant som det var sagt, utpå ettermiddagen kom det eit dryss, og eit døger etter lava det ned på ny. Det slo meg brått at Salige Prøysen også må ha visst dette, jfr "Høgt oppi lia der veit je et sted, det snør og det snør og det snør nesten ned (...) Og her kommer du og je og dompapen..." Hoho, slikt sit nå eg her og tenkjer på :-)

Snjor og stjernehimmel

2008-04-05T13:49:00.000+02:00

Då har me kome godt på plass i ein av dei austlegare dalane, og det er ikkje tvil om at me både har kome oss lengre nord, og lengre aust mot dei djupe, ævelege skogar - for her er det iallefall ikkje vår enno! Langs gardsvegen er det meterhøge brøytekantar, og huset får berre såvidt stikke nasen opp og puste vedfyringsanden sin ut i aprillufta – for all snjoren som har rasa frå tòka ligg som høge borgmurar kring veggane. Halvvegs opp i vindauga rekk snjoren; slå den!

I dag har kjærasten bursdag, og orntleg kake må til :-)

Dette er mi personlege Verdens Beste/Suksessterte (med tanke på orda, ikkje ingrediensane) – som er fin å slå til med dersom du får rettelege sjokomanar på sjal. Sukkerbotn, marengs, med lag av sjokoladetrøffel med
krem innimellom. Mmmm!

Ho er så god at eg med glede spreier den glade bodskapen og oppskrifta til huslege sjeler i alle krinkelkrokar. I dag vert ho døypt Stjernehimmelkake, eller Sjynnekake blant vener.

Bursdagsgåvene ber preg av at bursdagsbarnet om nokre månader skal på ein aldri så liten ekspedisjon til Peru (reiseveske, lett og superabsorberande handkle ma.), men ei mjuk pakke med heimespita innhald høyrer sjølvsagt også med.

Dette er ei huve som faktisk dekkjer godt over øyro – noko eg meiner mange karar kunne hatt bruk for (eg nyttar høvet til å klukke godt kvar gong eg ser ein Norsk Mann med Huve. Det kan ikkje forklårast med hårmangel på issen heller, for mange hårete går også med huva som kalott. Eg er ein øyrefrysar, og har inga forståing).

God laurdag til alle - serleg til store og små huvetroll slike som dette ;-)

Flytjefoten

2008-03-28T14:55:00.000+01:00

Så er det på nytt tida for å ta ein tur med flytjeføtene. Byrjar verte ein rutinert pakkar som veit kva som skal kvar og korleis alt skal få plass i bilen - men det er jammen MANGT ein har...

Ein får godt oversyn over alt ein har når ein såleis ber og puttar og stappar og organiserer. Alt er kanskje ikkje like livsnødvendig - men alt gjev glede! På sitt vis - gjennom minne, nostalgi, eller berre rein estetikk :-)

I samband med flytjinga er me også utan internett ei veke. Hardt, men sant :-) På attersyn!

Kongen på Haugen

2008-03-25T20:20:00.000+01:00

Då me gjekk ein tur kring Lågdalsmuseet hin dagen snusa brått lisle hunden ut i vêret og hadde fått ferten av noko særs spanande... ein liten pus?

Hånei du, dette var ingen liten pusekatt. Dette var Kongen på Haugen, ein barsk hannkatt som ikkje let seg skremme av ein skarve hund!

I staden myste han mot oss med smale auge og helsa oss med krumma rygg og viftande hale.
Alle som har kjent ein katt veit kva det tyder...

Og ikkje var han den som sprang sin veg, slik andre pusar gjer. Nei, han kom etter oss, han!

Og la seg midt i gata, med eit uttrykk surare enn små villplommer i juli....

- då me vende ryggen til, retta han seg opp og kasta mest umerkeleg på hovudet - eit lite hmf!
på kattars vis.

Vårjamdøger

2008-03-21T18:18:00.000+01:00

For ei veke sidan fann eg hestehov og var samd med kvitrande småfuglar om at våren var komen. Ein liten forsmak var det visst berre - for no har vinteren kome attende. I løpet av dagen har det kome nærare halvmeteren med snø, og verda er visst enno ikkje kvit nok, for det held fram å lave ned. Det er enno berre mars, og sjølvsagt vel optimistisk med påskeliljer og blomedraumar...

Eg skulle måle snjodjupna - men den lange linjalen min var for stutt! Og kva hjelper det å ha ein kjærast som er snikkar - når han støtt har med seg tommestokken når eg treng han mest...

Linjalen er 41 cm, så så mykje snjor har det altså kome her i dag.

Vårteikn

2008-03-14T18:14:00.000+01:00

Det er vår! Det er ikkje lenger tvil, halvvegs i mars er vegane tørre, sola skin så herleg, ein eim av bråtebrann kjem sigande, småfuglar kvitrar og syng det hjarte og røyst kan bere, og der fann eg den fyrste Tussilago farfara i år - leirfivelen! Eg kjenner eg vert yr av glede, vårkraft og livslyst, og
når kjærast og hund set seg i bilen og køyrer nordaustover for å feire påska langt og høgt til fjells i ei veke - opnar eg glasa på vid vegg og fyller huset med rein, varm luft (medan eg nyttar det lukkelege sinnelaget til å plukke opp hundelort frå plenen, ei frydefull oppgåve når ein er i slikt lag og berre vil vere ute; og når ein ikkje har meir hage å pusle med enn den 3x1,5 m store plenbiten ein har leigd i hop med huset...)

No sig fredagskvelden inn, og eg skal kose meg med ein stor kopp grøn te, ein haug med ullsokkar som treng stopping (LA OSS SLÅ EIT SLAG FOR STOPPING AV SOKKAR! Det er ein av parolane mine ;-) - og ikkje minst, ein ny episode av Road to Avonlea.

Sarah Stanley, Hetty og Olivia, og Jasper Dale sjølvsagt. For ikkje å tale om Felicity, Felix og vesle Cecily, borna åt Janet og Alec King. Ringjer bjøllene?! Dette er etter mi meining ein av dei flottaste seriane som har vore synt på NRK, truleg sist på '80-talet. Som alt anna av god kvalitet er sjølvsagt Vegen til Avonlea fyrst og fremst ei bok, av Lucy Maud Montgomery (du veit, «mor» åt Anne with an e (Anne frå Bjørkely)), men det er også ein herleg film frå eitt av dei vakraste landskapa som finst – Prince Edward Island i Canada. Blått hav, gylne strender, bylgjande kornåkrar, frodige lauvskogar, kvite vintrar – og estetisk fortreffelege landsbyar. Men no kan eg ikkje vente lenger! ;-)

Berre ein te...

2008-03-10T18:24:00.000+01:00

http://www.flickr.com/search/?q=mug+tea&page=5

Alle har vel veike sider. Vel eg å tru. Overflatiske veike sider, slik som når ein sit ved dataskjermen og skal skrive seriøse notat, men med internettet i bakgrunnen ikkje greier halde seg frå å kikke på bloggar og sjekke epost. Eller som når ein er på bytur og ikkje kan la vere å ta turen innom ein av yndlingsbutikkane når ein går forbi, den med allstøtt skiftande og spennande utstillingar i glaset.
Og - når ein står der med høge hyller på alle kantar, med synet av ein materialisert regnboge og allslags vedunderlege ting - ikkje kan la vere å plukke ned éin av dei, og sidan gå omkring med ei glede i veska heile vegen heim. For meg gjeld dette to ting (med to ting i parantes).
1. Te
2. Garn
(3. Vakre koppar)
(4. Fine boksar å ha teen i).

Sjokolade i matbutikken - ikkje noko problem. Ei ny, lekker bukse - pfff. Sko? Ha! Neitakk. Slektar meir på Ugla enn Lilledora der, ja... Men te! Kinesisk Pu Er, den mørke med smak av vårkveldar på sykkel, den grøne japanske, Bancha Hojicha, som får tankane til å fly vest, mot hav og tang og grøn sjø. Eller Wu Long-teane, halv-gjæra og lettare, reinare, meir ekte enn fyrste haustsnøen ein mørk oktoberkveld. Eller kva med ein urtete - peparmynte som gjer hugen lett, sitronmelisse som får freden til å senke seg, lakrisrot som berre gjer godt og gjer kvar stund til ei lita lukke å bere med seg i lomma resten av dagen.

Det er berre å innrømme - eg var i Oslo førre dagen, business not pleasure, men kom lell heim med veska full av gleder - krydderte, økologisk hylleblomdrikk og 400 gram lammeullsgarn frå Askeladden/Nøstebarn. Og no sit eg her med tekoppen og spitet mitt, og er rett og slett lukkeleg og nøgd.

Tunn forklåring...

2008-03-06T10:01:00.000+01:00

Bestefarstrøye frå www.nostebarn.no

Det har gått i smått den siste tida, med tunne bambuspinnar og tunt garn i naturfargar - slik at små, små plagg sakte men sikkert har teke si fine form. Då eg tok til å strikke ei omslagsjakke frå Nøstebarn til ei heilt fersk og nett lita pi', tenkte eg at Ah - snøggstrikk, det måtte vere barnestrikk. For det er jo så smått! Den dårleg grunngjevne idéen botnar i røynslene med Alafos Lopi og STORE, TJUKKE fiskartrøyer til vaksne, store menneske. Med tjukke pinnar og etterkvart for lite fang å ha det heile i, når stasen var raglanfelt og berre kragen stod att. Men, eg har vel kome fram til at "omfanget av strikkinga er konstant" eller noko slikt, då pinne- og garntjukkleik veg opp for storleiken på plagget. Variasjon er med andre ord tingen. Frå eit flettemønster-skjerf til kjærasten i februar, i eskimogarn og pinne nr 6, er det no attende på pinnar 2,5 og askeladdgarn frå nøstebarn. Naturbrunt, herleg dus farge. Perlestrikk og flettemønster - ein dag, når digitaliseringa berre har nådd neste steg her i heimen, vil publiseringa verte fullførd.

Elles har bloggsurfinga den siste tida hatt skadeleg effekt på moralen min - synet av alle dei fine prosjekta og påfunna kreative sjeler har her til lands, har fått meg til å drøyme meg både attende,
og fram til eigne kreative dagar. Ei symaskin har aldri vore så ynskt som no, men med tanke på føreståande avsluttande eksamenar og tendens til tap av viljestyrke før slike hendingar,
ser eg det som klokt å utsetje alle slike eskapadar. Enn så lenge! :-)

Nøyer meg med å njote av andres gode; har tinga ei strikketøymappe frå Felisi og ventar i spenning.

"Vi misunner ingen..."

2008-03-03T10:18:00.000+01:00

Sitatet kjem frå Helge Ingstad og boka Pelsjegerliv blant Nord-Canadas indianere. Orda skildrar kjensla dei hadde der ute i villmarka, same kjensla me får kvar gong me er på tur, stutt eller lengre. Den av å vere nøgd med det ein har, gleda og lukka over å få vere ute i naturen, i rørsle, i stilla og opplevingane og i gleda over det som kanskje er enkelt, men aller mest er viktig og gjevande: Mat når ein er svolten, kvile når ein er trøytt, varme når ein frys, eit varmt smil frå eit anna menneske, ei våt og varm tunge frå den vesle hunden, ein lukkeleg turkamerat.

Med fyrste marshelga kom både lett snjofall, og strålande soldagar. Ein samvitsfull student skulle visst helst sitje inne og glo i tettskrivne sider om sjuklege dyr - men kjærasten fekk henne heldigvis til å ta til fornuft, og fekk lokka henne med ut i skogane. Laurdagen gav oss mjuk, urørd snjo, takdrypp frå ei einsleg koje ved eit islagd vatn - og eit snøgt blikk av ein brun liten lynkvikk skapnad. Det var den svarte og kvite med lang snute og skarpe sansar som fann minken under ei
lita bru, og fekk skremt han ut før han dukka ned i vassdjupet att. Ei flott oppleving!

Bål må ein ha, men sjølv beintørr og utgamal furekvist var rå denne dagen, så fyringa var ei utfordring. Etter å ha sanka i hop det som var av tørrkvistar, nokre nevar bjørkenever, og til slutt funne ei tørr furerot som me fekk saga av og spikka opp, og etter iherdig pusting på glørne og varsame ilegg av nytt brenne - fekk me eit fint, lite bål! Eg og hunden våga oss utfor bratte skrentar ned til ei klukkande elv djupt nede i eit juv, kappsprang opp - og såleis vart me både varme, glade og fekk snart kokande vatn til turkakaoen vår :-) Kan ein betre ha det?

Brånande vinter

2008-02-24T14:01:00.000+01:00

Den høge fura dansar i vinden i dag, alle varmegradene i februar gjer ein kvar ør og uviss. Men blåmeisen kvitrar av livsglede og katten sit i tunet når eg kjem.